Άνοδος του λαϊκισμού στην Ευρώπη εν αναμονή κρίσιμων εκλογικών αναμετρήσεων στην Ολλανδία, τη Γαλλία και μετά στη Γερμανία, το σοκ του Brexit και η χαριστική βολή της ανόδου στην εξουσία του Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ: αυτή τη μίνι σύνοδος κορυφής διεξάγεται σε ένα ιδιαίτερα βαρύ πλαίσιο.
Παρόλο που η πρώτη συνάντησή τους στην Αθήνα είχε προκαλέσει την ενόχληση των υποστηρικτών της δημοσιονομικής ορθοδοξίας της γερμανικής δεξιάς, η Πορτογαλία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία, η Ελλάδα, η Κύπρος και η Μάλτα υπογραμμίζουν ότι δεν θέλουν να δημιουργήσουν ρωγμές στην Ευρώπη συγκροτώντας ένα μέτωπο των χωρών του νότου.
«Δεν είναι ένα χωριστό κλαμπ, αλλά μια συμβολή για το σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επιδιώκει να καθορίσει τις προτεραιότητες για την ανανέωση του ευρωπαϊκού σχεδίου ενόψει του Brexit», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο πορτογαλική κυβερνητική πηγή.
Ο στόχος είναι «να συντονιστούν οι θέσεις» ενόψει των συνόδων κορυφής της ΕΕ που προβλέπονται για τις 3 Φεβρουαρίου στη Μάλτα, όπου θα εξετασθεί το μέλλον της ΕΕ χωρίς το Ηνωμένο Βασίλειο και για τις 25 Μαρτίου στην ιταλική πρωτεύουσα, για τα 60 χρόνια από την ιδρυτική Συνθήκη της Ρώμης.
Στο μενού αυτής της «συνόδου κορυφής των μεσογειακών χωρών της ΕΕ» θα περιληφθούν η ασφάλεια και η άμυνα, η μεταναστευτική κρίση και ο έλεγχος των συνόρων, καθώς και η εμβάθυνση της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, που κρίνεται ατελής.
«Κύκλος ανάπτυξης»
Μπροστά στην άνοδο «του εθνικισμού, του προστατευτισμού, του λαϊκισμού και της ξενοφοβίας», η ΕΕ «έχει ανάγκη από έναν νέο ενάρετο κύκλο ανάπτυξης και σύγκλισης», είχε δηλώσει την Τρίτη ο οικοδεσπότης της συνόδου, ο σοσιαλιστής πρωθυπουργός Αντόνιο Κόστα.
Σκιαγραφώντας τα θέματα ενόψει της συνόδου κορυφής της Λισαβόνας, ανέφερε τη δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Νομισματικού Ταμείου, την ενίσχυση του σχεδίου Γιούνκερ για τη στήριξη των επενδύσεων και μια «θετική πολιτική διακρίσεων» υπέρ των χωρών που έχουν πληγεί σκληρότερα από την κρίση, όπως η Πορτογαλία και η Ελλάδα.
«Χρειάζονται ευρωπαϊκοί κανόνες, καθορισμένοι μέσα στο πλαίσιο του συμφώνου σταθερότητας, που θα επιτρέψουν να προωθηθεί η ανάπτυξη, αντί να την μπλοκάρουν φρενάροντας τις δημόσιες επενδύσεις», εξήγησε στο Γαλλικό Πρακτορείο η αρμόδια για την ΕΕ υφυπουργός της Πορτογαλίας Μαργκαρίντα Μάρκες.
Για την Αθήνα, η σύνοδος κορυφής της Λισαβόνας «θα συμβάλλει στον ευρωπαϊκό διάλογο», ανεξάρτητα από «τις ιδεολογίες ή τους πολιτικούς προσανατολισμούς των χωρών που συμμετέχουν σ' αυτή», δήλωσε εκπρόσωπος της κυβέρνησης του Έλληνα πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, για τον οποίο το Γαλλικό Πρακτορείο επισημαίνει πως είναι ο μοναδικός εκπρόσωπος της ριζοσπαστικής αριστεράς στη συνάντηση αυτή.
Στους αντίποδες, ο συντηρητικός πρωθυπουργός της Ισπανίας Μαριάνο Ραχόι, ο οποίος θα κάνει την πρώτη εμφάνισή του στους κόλπους της ομάδας αυτής, αφού είχε αρνηθεί την πρόσκληση για τη σύνοδο της Αθήνας επειδή δεν είχε ακόμη αναλάβει επισήμως τα πρωθυπουργικά καθήκοντα.
