Δύο πληρωμές μέσα στο φθινόπωρο φέρνει η νέα επιστροφή ενοικίου για χιλιάδες εκπαιδευτικούς, γιατρούς και νοσηλευτές που πληρώνουν σπίτι μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους για να υπηρετούν στην περιφέρεια.
Η πρώτη πληρωμή αφορά αναδρομικά τα ενοίκια του 2024 και, βάσει του νόμου, πρέπει να πραγματοποιηθεί μέσα στον Σεπτέμβριο. Η δεύτερη ακολουθεί έως το τέλος Νοεμβρίου και αφορά τα μισθώματα που καταβλήθηκαν το 2025.
Ειδικότερα, η γενική επιστροφή του ενοικίου αφορά τους δικαιούχους που πληρούν τα προβλεπόμενα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια και η καταβολή τους γίνεται έως το τέλος Νοέμβρη. Για την γενική κατηγορία των δικαιούχων, τα χρήματα πιστώνονται εφάπαξ στους λογαριασμούς IBAN, που είναι δηλωμένοι στο myAADE, ενώ για τους εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς (αναδρομικά για τα μισθώματα 2024) η πίστωση είναι προγραμματισμένη έως τις 25 Σεπτεμβρίου 2026.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ποιοι μπορούν να πάρουν δύο ενοίκια
Η ειδική ενίσχυση αφορά εκπαιδευτικούς και εργαζόμενους στον τομέα της Υγείας που υπηρετούν στην περιφέρεια.
Στην εκπαίδευση περιλαμβάνονται μόνιμοι και αναπληρωτές εκπαιδευτικοί, καθώς και μέλη Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού και Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού, υπό την προϋπόθεση ότι υπηρέτησαν, έστω και για ένα χρονικό διάστημα μέσα στο έτος, σε δημόσιες σχολικές μονάδες πρωτοβάθμιας ή δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Στον χώρο της Υγείας δικαιούχοι είναι, μεταξύ άλλων, γιατροί και οδοντίατροι του ΕΣΥ, ειδικευόμενοι και επικουρικοί γιατροί, μόνιμοι αγροτικοί γιατροί, υπόχρεοι και μη υπόχρεοι προσωπικοί γιατροί, καθώς και προσωπικοί γιατροί επί θητεία.
Η ενίσχυση καλύπτει επίσης προσωπικό νοσοκομείων, δημόσιων μονάδων Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και Μονάδων Ψυχικής Υγείας, γιατρούς των Τοπικών Ομάδων Υγείας, νοσηλευτικό, βοηθητικό υγειονομικό και παραϊατρικό προσωπικό, καθώς και οδηγούς και πληρώματα ασθενοφόρων του ΕΚΑΒ.
Το μέτρο αφορά όσους υπηρετούν στην περιφέρεια. Εξαιρούνται η Περιφέρεια Αττικής και η Μητροπολιτική Ενότητα Θεσσαλονίκης. Ειδική εξαίρεση αποτελεί η Περιφερειακή Ενότητα Νήσων, η οποία περιλαμβάνεται στους δικαιούχους.
Πώς υπολογίζεται η διπλή επιστροφή
Η ειδική ενίσχυση αντιστοιχεί σε δύο δωδέκατα του συνολικού ετήσιου ενοικίου που καταβλήθηκε το προηγούμενο έτος.
Με ένα σταθερό μηνιαίο μίσθωμα, αυτό σημαίνει πρακτικά δύο μηνιαία ενοίκια. Για παράδειγμα, εάν το ενοίκιο ανέρχεται σε 500 ευρώ τον μήνα και η μίσθωση διαρκεί 12 μήνες, το ετήσιο ποσό ανέρχεται σε 6.000 ευρώ και τα δύο δωδέκατα αντιστοιχούν σε επιστροφή 1.000 ευρώ.
Η κατοικία πρέπει να βρίσκεται στην Περιφερειακή Ενότητα όπου υπηρετούσε ο δικαιούχος. Δεν απαιτείται, ωστόσο, να έχει εργαστεί εκεί καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Μάλιστα, η ενίσχυση μπορεί να αφορά και δευτερεύουσα κατοικία στον τόπο υπηρεσίας. Έτσι, ένας εκπαιδευτικός ή υγειονομικός μπορεί να διατηρεί την κύρια οικογενειακή κατοικία του σε διαφορετική περιοχή και να λαμβάνει την ενίσχυση για το σπίτι που νοικιάζει στην περιοχή όπου εργάζεται.
Εάν μέσα στο ίδιο έτος υπήρξαν διαδοχικές μισθώσεις ή ο δικαιούχος υπηρέτησε σε περισσότερες επιλέξιμες Περιφερειακές Ενότητες, για τον υπολογισμό λαμβάνεται υπόψη το σύνολο των μισθωμάτων που καταβλήθηκαν για τις κατοικίες στις συγκεκριμένες περιοχές.
Τι γίνεται με όσους δικαιούνται και τη γενική επιστροφή
Για όσους λαμβάνουν παράλληλα και τη γενική ετήσια επιστροφή ενοικίου, η ειδική ενίσχυση περιορίζεται στο ένα δωδέκατο του ετήσιου μισθώματος.
Με αυτόν τον τρόπο, μαζί με το ένα ενοίκιο της γενικής επιστροφής, ο δικαιούχος μπορεί να φτάσει συνολικά στην επιστροφή δύο ενοικίων.
Υπάρχει, ωστόσο, ανώτατο όριο. Το συνολικό ποσό των δύο ενισχύσεων δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 1.600 ευρώ ετησίως, ενώ το πλαφόν αυξάνεται κατά 100 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.
Πότε θα μπουν τα χρήματα
Η αναδρομική πληρωμή για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς που αφορά τα μισθώματα του 2024 θα πραγματοποιηθεί έως τις 25 Σεπτεμβρίου 2026.
Μέσα στο ίδιο έτος θα ακολουθήσει η ενίσχυση που αφορά τα μισθώματα του 2025, ενώ η γενική επιστροφή ενοικίου προβλέπεται να καταβληθεί έως το τέλος Νοεμβρίου.
Η διαδικασία γίνεται αυτόματα από την ΑΑΔΕ, χωρίς να απαιτείται ξεχωριστή αίτηση. Η φορολογική διοίκηση υπολογίζει την ενίσχυση με βάση τα στοιχεία της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος του μισθωτή.
Τα ποσά πιστώνονται στον δηλωμένο IBAN του δικαιούχου μέσω ΔΙΑΣ. Σε περίπτωση αποτυχίας της τραπεζικής πίστωσης, η ΑΑΔΕ ενημερώνεται ώστε να διορθωθεί το πρόβλημα και το ποσό να καταβληθεί σε επόμενη πληρωμή.
Οι προθεσμίες για τα μισθωτήρια
Για τις επόμενες πληρωμές, η δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης πρέπει να έχει υποβληθεί στην ΑΑΔΕ, εμπρόθεσμα ή εκπρόθεσμα, έως τις 15 Ιουλίου του έτους καταβολής.
Ο αριθμός του μισθωτηρίου πρέπει να αναγράφεται στον πίνακα 6 του Ε1 του προηγούμενου έτους, είτε πρόκειται για κύρια είτε για δευτερεύουσα κατοικία.
Σε περίπτωση τροποποίησης της μίσθωσης, αρκεί ο αριθμός της τελευταίας δήλωσης. Παράλληλα, υπάρχει δυνατότητα συμπλήρωσης του αριθμού με εκπρόθεσμη τροποποιητική δήλωση έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του Σεπτεμβρίου του έτους πληρωμής.
Για την αναδρομική πληρωμή του 2024, πάντως, κρίσιμη είναι η εικόνα του Ε1 όπως θα έχει διαμορφωθεί έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του Αυγούστου 2026.
Τι ισχύει αν δεν υπάρχει ηλεκτρονικό μισθωτήριο
Ειδική διαδικασία προβλέπεται για περιπτώσεις στις οποίες δεν υπάρχει ηλεκτρονικό μισθωτήριο.
Όταν ο εκμισθωτής εξαιρείται από την υποχρέωση ηλεκτρονικής δήλωσης, ο μισθωτής μπορεί μέσω της εφαρμογής «Τα Αιτήματά μου» στο myAADE να υποβάλει αντίγραφο της χειρόγραφης σύμβασης που ήταν ενεργή το προηγούμενο έτος, μαζί με αποδεικτικά καταβολής του ενοικίου.
Ανάλογη διαδικασία ακολουθείται όταν ο εκμισθωτής υποβάλλει χειρόγραφα τη δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης, όπως μπορεί να συμβεί σε περίπτωση ανήλικου εκμισθωτή.
Διορθώσεις μπορούν να γίνουν και όταν ο δικαιούχος αποκλείεται επειδή τα στοιχεία για την Περιφερειακή Ενότητα όπου υπηρετούσε είναι ελλιπή ή λανθασμένα. Σε αυτή την περίπτωση μπορεί να προσκομίσει τη σύμβαση μίσθωσης, αποδεικτικά πληρωμής και βεβαίωση της υπηρεσίας του για τον τόπο εργασίας.
Για να πραγματοποιηθεί η πληρωμή αυτών των περιπτώσεων έως το τέλος Νοεμβρίου, τα απαιτούμενα δικαιολογητικά πρέπει να έχουν υποβληθεί έως τις 20 Οκτωβρίου. Υπάρχει, πάντως, τελικό περιθώριο υποβολής έως τις 31 Δεκεμβρίου του έτους καταβολής.
Οι διασταυρώσεις της ΑΑΔΕ
Η ΑΑΔΕ θα πραγματοποιεί ηλεκτρονικές διασταυρώσεις μεταξύ του τόπου υπηρεσίας και της μισθωμένης κατοικίας, αξιοποιώντας τα διαθέσιμα φορολογικά στοιχεία.
Στους ελέγχους περιλαμβάνονται τα ηλεκτρονικά μισθωτήρια, τα έντυπα Ε1 και Ε2 μισθωτών και ιδιοκτητών, στοιχεία υπεκμισθώσεων, δηλώσεις ανείσπρακτων ενοικίων και άλλα δεδομένα που διαθέτει η φορολογική διοίκηση.
Για τον υπολογισμό λαμβάνεται υπόψη το μεγαλύτερο ποσό μεταξύ του συμφωνημένου ενοικίου στο ενεργό ηλεκτρονικό μισθωτήριο και του ποσού που έχει δηλώσει ο ιδιοκτήτης στο Ε2. Εάν έχουν δηλωθεί ανείσπρακτα ενοίκια, ο υπολογισμός γίνεται αποκλειστικά με βάση το ποσό του Ε2.
Η ενίσχυση είναι αφορολόγητη, ανεκχώρητη και ακατάσχετη, ενώ δεν συμψηφίζεται με οφειλές προς την εφορία, το Δημόσιο, τους δήμους ή τα ασφαλιστικά ταμεία.
Σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι η καταβολή έγινε αχρεωστήτως λόγω ανακριβών στοιχείων στη φορολογική δήλωση, το ποσό καταλογίζεται με τόκους από την ημερομηνία πληρωμής. Παράλληλα, ο δικαιούχος αποκλείεται για τα επόμενα τρία χρόνια από τη γενική επιστροφή ενοικίου.
Τα νέα εισοδηματικά όρια
Για το σύνολο των δικαιούχων της γενικής επιστροφής, η καταβολή θα γίνει έως το τέλος Νοεμβρίου.
Παράλληλα, εφαρμόζονται τα αυξημένα εισοδηματικά όρια που έχουν ήδη νομοθετηθεί:
- Έως 25.000 ευρώ για άγαμο.
- Έως 35.000 ευρώ για έγγαμο ή μέρος συμφώνου συμβίωσης, με προσαύξηση 5.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο παιδί.
- Έως 39.000 ευρώ για μονογονεϊκή οικογένεια, με επιπλέον 5.000 ευρώ για κάθε παιδί πέραν του πρώτου.
Τα νέα όρια εφαρμόζονται στις επιστροφές του 2026 και των επόμενων ετών, για ενοίκια που έχουν καταβληθεί από το 2025 και μετά.
Έτσι, το φετινό μέτρο δημιουργεί δύο διαφορετικές ταχύτητες για τους ενοικιαστές: από τη μία τη γενική επιστροφή ενός ενοικίου και από την άλλη την ειδική ενίσχυση για εκπαιδευτικούς και υγειονομικούς της περιφέρειας, οι οποίοι υπό προϋποθέσεις μπορούν να φτάσουν συνολικά στην επιστροφή δύο ενοικίων.
Αν θέλεις, μπορώ στα επόμενα κείμενα να κρατάω ακριβώς αυτή τη λογική, δηλαδή δυνατό δημοσιογραφικό lead, πολλές ενδιάμεσες υποενότητες, όλες τις πληροφορίες του αρχικού και στο τέλος ένα καθαρό δημοσιογραφικό κλείσιμο.
