Στο επίκεντρο των κυβερνητικών σχεδιασμών βρίσκεται η πρόταση για τη φορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών με βάση το 80% ή 90% του κατώτατου μισθού, αντί του 100% που ισχύει σήμερα. Η πρόβλεψη αυτή, αν υιοθετηθεί, θα μειώσει αισθητά τις τεκμαρτές επιβαρύνσεις, προσφέροντας ουσιαστική ανάσα σε χιλιάδες επαγγελματίες που είδαν το φορολογικό τους βάρος να αυξάνεται σημαντικά μετά την αλλαγή του τρόπου φορολόγησης.
Η ελάφρυνση αυτή, ωστόσο, δεν έρχεται χωρίς ανταλλάγματα. Το οικονομικό επιτελείο θέτει σε πλήρη εφαρμογή ένα σύστημα καθολικής ψηφιακής παρακολούθησης, με στόχο τον περιορισμό της εκτεταμένης φοροδιαφυγής στον χώρο των αυτοαπασχολουμένων. Οι τελευταίοι συνεχίζουν να εμφανίζουν μαζική υποδήλωση εισοδημάτων – ενδεικτικά, το 67% δηλώνει ετήσια έσοδα κάτω των 10.000 ευρώ, ποσό που δεν επαρκεί ούτε για τα βασικά έξοδα διαβίωσης.
Σε ηλεκτρονική παρακολούθηση
Το νέο καθεστώς θα στηριχθεί σε τεχνολογικά εργαλεία: την καθολική εφαρμογή της ηλεκτρονικής τιμολόγησης από το 2025 μέσω της πλατφόρμας myDATA, τη διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS, την επέκταση των ηλεκτρονικών συναλλαγών και τη χρήση στοχευμένων ελέγχων σε πραγματικό χρόνο. Τα πρατήρια καυσίμων, τα εστιατόρια και άλλες επιχειρήσεις ήδη μεταδίδουν αυτόματα τα δεδομένα τους στην ΑΑΔΕ, ενώ πλέον οι δηλώσεις ΦΠΑ «κλειδώνουν» αυτόματα χωρίς αποκλίσεις.
Το νέο μοντέλο βασίζεται στην παραδοχή ότι η φορολογική συμμόρφωση δεν θα επιτευχθεί μέσα από υπέρογκους φόρους, αλλά με τη χρήση διασταυρωμένων ψηφιακών δεδομένων. Ήδη, η εφαρμογή των τεκμηρίων απέδωσε φέτος: πάνω από 400.000 επαγγελματίες κλήθηκαν να πληρώσουν μέσο φόρο 1.735 ευρώ, σχεδόν τριπλάσιο από τον προηγούμενο χρόνο.
Αν και το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε συνταγματική τη χρήση τεκμαρτού εισοδήματος, δίνοντας νομική και πολιτική κάλυψη στο νέο σύστημα, η δυνατότητα αμφισβήτησης του παραμένει ανοιχτή. Ωστόσο, προϋποθέτει πλήρη οικονομική διαφάνεια: αποκαλύψεις για τραπεζικά υπόλοιπα, κινήσεις καρτών, έξοδα νοικοκυριού, ταξίδια, ακόμα και στοιχεία για τα οικονομικά του/της συντρόφου και των προστατευόμενων μελών.
