Dnews
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • ΔΙΕΘΝΗ
  • ΠΑΙΔΕΙΑ
  • ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
  • ENTERTAINMENT
  • NEWS IN ENGLISH
Dnews
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ
  • ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
  • ΕΛΛΑΔΑ
  • ΔΙΕΘΝΗ
  • ΠΑΙΔΕΙΑ
  • ΘΕΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
  • ENTERTAINMENT
  • NEWS IN ENGLISH
Games
ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
Ελλάδα 13.12.2023 09:48

Μπαμπινιώτης: «Bomb, butter, paper», και όμως οι λέξεις αυτές είναι ελληνικές!

Image of Newsroom Newsroom
Μπαμπινιώτης: «Bomb, butter, paper», και όμως οι λέξεις αυτές είναι ελληνικές! Φωτογραφία: intime
Google Preferred Source Badge

Πρόσθεσε το Dnews στα αγαπημένα σου στη Google

Ο καθηγητής Γλωσσολογίας και πρώην πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γιώργος Μπαμπινιώτης, μέσω ανάρτησής του στον προσωπικό του λογαριασμό στο Facebook αναφέρεται σε λέξεις όπως butter «βούτυρο», paper «χαρτί», church «εκκλησία», sketch «σκαρίφημα – θεατρικό σκετς», bomb «βόμβα», τονίζοντας πως «και όμως είναι ελληνικές!».

«Προέρχονται από την Ελληνική ή είναι αμιγώς αγγλικές, μη βιαστείτε να απαντήσετε ότι δεν σας φαίνονται ελληνικές» επισημαίνει, μεταξύ άλλων στην ανάρτησή του και προσθέτει πως «είναι δάνειες λέξεις της αγγλικής από την ελληνική. Μια ματιά σε έγκυρα λεξικά τής Αγγλικής (Webster, Random House, Longman, Oxford κ.ά.) μπορεί να σας πείσει».

Η ανάρτησή του Και όμως είναι ελληνικές!

Αν σας ρωτήσει κανείς, θέλοντας να ελέγξει τις ετυμολογικές γνώσεις σας στην Αγγλική ή στην Ελληνική, αν λέξεις όπως λ.χ. butter «βούτυρο», paper «χαρτί», church «εκκλησία», sketch «σκαρίφημα – θεατρικό σκετς», bomb «βόμβα», clergy «κληρικός» και clerk «υπάλληλος», chart «χάρτης» και card «κάρτα», calm «νηνεμία, γαλήνη», pain «πόνος», pirate «πειρατής», diploma «δίπλωμα», channel «δίαυλος», priest «ιερέας», buffalo «βουβάλι», monk «μοναχός», bishop «επίσκοπος» κ.ά. προέρχονται από την Ελληνική ή είναι αμιγώς αγγλικές, μη βιαστείτε να απαντήσετε ότι δεν σας φαίνονται ελληνικές.

Η πραγματικότητα είναι ότι περνώντας μέσα από διάφορους, συχνά δαιδαλώδεις και σκολιούς, γλωσσικούς δρόμους οι λέξεις αυτές έφτασαν στην Αγγλική, έχοντας ξεκινήσει από την ελληνική γλώσσα. Είναι δάνειες λέξεις τής Αγγλικής από την Ελληνική. Μια ματιά σε έγκυρα λεξικά τής Αγγλικής (Webster, Random House, Longman, Oxford κ.ά.) μπορεί να σας πείσει.

Το αρχ. ελληνικό βούτυρον / βούτυρος (βοῦς + τυρός), μέσω τού λατ. butyrum, έδωσε το παλαιό αγγλ. butere, από όπου το σύγχρονο αγγλ. butter (και τα γερμ. Butter, γαλλ. beurre, ιταλ. burro κ.ά.). Το αρχ. πάπυρος, που δήλωσε την πρώτη μορφή γραφικής ύλης από το ομώνυμο φυτό το οποίο ευδοκιμούσε στην Αίγυπτο, έδωσε το αγγλ. paper (γαλλ. papier, γερμ. Papier κ.ά.) μέσω τού λατ. papyrum, από όπου το μεσαιωνικό γαλλ. papier και το μεσαιωνικό αγγλ. papir. Πιo σύνθετη είναι η προέλευση τής λέξης που δήλωσε στην Αγγλική την «εκκλησία»: church. Ξεκίνησε από το ελληνιστικό κυριακὸν (δῶμα) «οίκος τού Κυρίου» (από το Κύριος), το οποίο, μέσω τού παλαιού γερμ. kirihha (από όπου το γερμ. Kirche «εκκλησία») και των παλ. αγγλ. cirice και μέσ. αγγλ. chirche, έδωσε το αγγλ. church. Οι ίδιοι οι Έλληνες χριστιανοί χρησιμοποίησαν το αρχ. εκκλησία (εκκλησία τού δήμου «η συγκέντρωση τού λαού / των πολιτών ως θεσμικό όργανο») με νέο περιεχόμενο: χώρος όπου συγκεντρώνο-νται οι πιστοί για να λατρέψουν τον Θεό (ενώ οι αρχαίοι Έλληνες χρησιμοποιούσαν τη λ. ναός, με την αντίληψη ότι αποτελεί χώρο όπου ναίουν, όπου κατοικούν οι θεοί).

ΟΙ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΕ 2'

Όσα πρέπει να ξέρετε
για να ξεκινήσετε τη μέρα σας.

* Με την εγγραφή σας στο newsletter του Dnews, αποδέχεστε τους σχετικούς όρους χρήσης

<pΕνδιαφέρον έχει, για τις περιπέτειές της, η λέξη sketch «σκαρί-φημα – θεατρικό σκετς».

Ποιος το φαντάζεται, εκ πρώτης όψεως, ότι προέρχεται από την ελληνική λ. σχέδιο; Η αρχαία λ. σχέδιον (από το αρχ. σχέδιος, που σήμαινε «προσωρινός, αυτοσχέδιος», προερχό-μενη από τη λ. σχεδόν και αυτή από το ἔχω), μέσω τού λατ. schedium, έδωσε το ιταλ. schizzo, που πέρασε στα Ολλανδικά ως schets, από όπου το αγγλ. sketch. Το περίεργο για τη ζωή των λέξεων είναι ότι το ελλην. σχέδιο επανήλθε στους νεότερους χρόνους στην Ελληνική ως «αντιδάνειο» (ως δάνειο δανείου!) μέσα από δύο ξένες γλώσσες: από την Ιταλική ως σκίτσο και από την Αγγλική ως σκετς.

Ανάλογη είναι η περίπτωση τού αγγλ. scene «σκηνή». Προέρχεται από το ελλην. σκηνή, μέσω τού λατ. scaena / scena. Από το υπο-κοριστικό τού λατ. scena, το scenarium, προήλθε το ιταλ. scenario που πέρασε σε διάφορες γλώσσες (αγγλ. scenario, γαλλ. scénario κ.ά.) και επανήλθε στα Ελληνικά ως σενάριο (αντιδάνειο). Από το θέμα σχ- (τού ἔχω, πβ. κατά-σχ-ω, παρά-σχ-ω, σχ-εδόν), που είδαμε και στο σχέδιο, προήλθε και η λ. σχήμα, η οποία έδωσε, μέσω τού λατ. schema, το αγγλ. scheme.

Μια λέξη που θα ξάφνιαζε ίσως, όταν κανείς διαπιστώσει ότι είναι ελληνική, είναι η αγγλική λ. pain «πόνος». Η λέξη αυτή προ-ήλθε από την ελλην. λ. ποινή, που σήμαινε αρχικά «τιμή αίματος, εκδίκηση (για έγκλημα)» και μετά «τιμωρία». Μέσω τού λατ. poena, που έδωσε το γαλλ. peine (αρχικά σήμαινε «τα βασανιστήρια των μαρτύρων τής πίστεως»), προήλθε το αγγλ. pain με τη σημ. «πόνος» ως απόρροια των πόνων από τα βασανιστήρια και ως επακόλουθο τής τιμωρίας γενικότερα.

Εξίσου ίσως θα ξάφνιαζε και η αγγλική λ. calm «κάλμα, νηνεμία». Και αυτή προήλθε από ελληνική λέξη, το αρχ. καῦμα, που δήλωνε τον καύσωνα και το θέρος, οδηγώντας συνεκ-δοχικά στη σημασία τής ηρεμίας τής θάλασσας, τής απουσίας δυ-νατών ανέμων. Στην Αγγλική έφτασε η λέξη από το ιταλ. calma, που ανάγεται σε όψιμο λατ. cauma από το καύμα. Ότι η λ. ξαναγύρισε στην Ελληνική μέσω τής Ιταλικής ως κάλμα, δηλαδή ως αντιδάνειο, είδαμε ότι αποτελεί συχνό φαινόμενο.

Το αρχ. πειρῶμαι «προ-σπαθώ, αποπειρώμαι, τολμώ» έδωσε στη μεταγενέστερη Ελληνική τη λ. πειρατής, που προφανώς θα σήμαινε αρχικά αυτόν που απο-τολμά παρακινδυνευμένα και παράνομα εγχειρήματα. Μέσω τού λατ. pirata η λ. έδωσε το αγγλ. pirate.

Google Preferred Source Badge

Πρόσθεσε το Dnews στα αγαπημένα σου στη Google

# TAGS

  • ΛΕΞΕΙΣ
  • ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗΣ
  • ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ
Δες όλες τις ειδήσεις και τα νέα τη στιγμή που συμβαίνουν
Public: Νέα εμπειρία θέασης με XL Τηλεοράσεις

Public: Νέα εμπειρία θέασης με XL Τηλεοράσεις

Πόσα βγάζει σήμερα ένας διανομέας; Τα δεδομένα πίσω από την καθημερινότητα του επαγγέλματος

Πόσα βγάζει σήμερα ένας διανομέας; Τα δεδομένα πίσω από την καθημερινότητα του επαγγέλματος

ProntoPegno: Η έξυπνη κίνηση πριν από τις διακοπές σας

ProntoPegno: Η έξυπνη κίνηση πριν από τις διακοπές σας

Το Forward εξελίσσεται σε ένα δυναμικό οικοσύστημα 100 μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Το Forward εξελίσσεται σε ένα δυναμικό οικοσύστημα 100 μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Η μεγάλη γιορτή του ποδηλάτου και της βιώσιμης μετακίνησης με την ενέργεια της ΔΕΗ

Η μεγάλη γιορτή του ποδηλάτου και της βιώσιμης μετακίνησης με την ενέργεια της ΔΕΗ

ΣΥΡΙΖΑ: Παραιτήσεις πριν (;) το Σάββατο- Ανεξαρτητοποιήσεις μετά την Κεντρική Επιτροπή

ΣΥΡΙΖΑ: Παραιτήσεις πριν (;) το Σάββατο- Ανεξαρτητοποιήσεις μετά την Κεντρική Επιτροπή

Τουρισμός: Χιλιάδες κενές θέσεις εργασίας και νέα απεργιακή κινητοποίηση στον κλάδο

Τουρισμός: Χιλιάδες κενές θέσεις εργασίας και νέα απεργιακή κινητοποίηση στον κλάδο

ΑΑΔΕ: Οδηγός για τις τροποποιητικές δηλώσεις για αναδρομικά 2024

ΑΑΔΕ: Οδηγός για τις τροποποιητικές δηλώσεις για αναδρομικά 2024

Τουρισμός για όλους 2026: Τι ισχύει με το πρόγραμμα, «αγνοούνται» τα voucher διακοπών

Τουρισμός για όλους 2026: Τι ισχύει με το πρόγραμμα, «αγνοούνται» τα voucher διακοπών

Παρί Σεν Ζερμέν - Άρσεναλ: Βίαια επεισόδια στη Γαλλία μετά τον τελικό - 416 συλλήψεις

Παρί Σεν Ζερμέν - Άρσεναλ: Βίαια επεισόδια στη Γαλλία μετά τον τελικό - 416 συλλήψεις

Έμπολα: 16 κρίσιμες ερωτήσεις και απαντήσεις για τον θανατηφόρο ιό

Έμπολα: 16 κρίσιμες ερωτήσεις και απαντήσεις για τον θανατηφόρο ιό

Ένας αρχαίος παθογόνος γίνεται ολοένα και πιο ανθεκτικός στα αντιβιοτικά

Ένας αρχαίος παθογόνος γίνεται ολοένα και πιο ανθεκτικός στα αντιβιοτικά

Πώς να κοιμηθείτε άνετα και να βελτιώσετε τον ύπνο σας το καλοκαίρι

Πώς να κοιμηθείτε άνετα και να βελτιώσετε τον ύπνο σας το καλοκαίρι

Εύκολες γαλλικές κρέπες: Η κλασική συνταγή που πρέπει να δοκιμάσετε

Εύκολες γαλλικές κρέπες: Η κλασική συνταγή που πρέπει να δοκιμάσετε

Πώς η ενέργεια τροφοδοτεί τις ανατιμήσεις στα τρόφιμα - Τι δείχνει η μελέτη του ΙΟΒΕ

Πώς η ενέργεια τροφοδοτεί τις ανατιμήσεις στα τρόφιμα - Τι δείχνει η μελέτη του ΙΟΒΕ

Motor Oil: Ισχυρή ζήτηση και κερδοφορία παρά τις ανατροπές στην αγορά πετρελαίου

Motor Oil: Ισχυρή ζήτηση και κερδοφορία παρά τις ανατροπές στην αγορά πετρελαίου

Μπορεί μια smart TV να λειτουργήσει χωρίς WiFi;

Μπορεί μια smart TV να λειτουργήσει χωρίς WiFi;

Το πρωτότυπο σύστημα ψύξης που λειτουργεί χωρίς ηλεκτρισμό

Το πρωτότυπο σύστημα ψύξης που λειτουργεί χωρίς ηλεκτρισμό

Σταθερή ετήσια αύξηση για το επιτρεπόμενο έσοδο του ΔΕΔΔΗΕ- Στα 1,12 δις ευρώ για το 2026

Σταθερή ετήσια αύξηση για το επιτρεπόμενο έσοδο του ΔΕΔΔΗΕ- Στα 1,12 δις ευρώ για το 2026

ΔΕΣΦΑ: Πράσινο φως για τον σταθμό της Βέροιας- Τα έργα που αλλάζουν τον χάρτη του φυσικού αερίου

ΔΕΣΦΑ: Πράσινο φως για τον σταθμό της Βέροιας- Τα έργα που αλλάζουν τον χάρτη του φυσικού αερίου

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Πανελλήνιες 2026 ΕΠΑΛ: Στα Μαθηματικά εξετάζονται σήμερα οι υποψήφιοι

Παιδεία 04:04

Ισχυρός σεισμός 6,2 ρίχτερ στη Νότια Ιταλία - Πρώτο σχόλιο Γερ. Παπαδόπουλου

Διεθνή 02:30

Τράβις Σκοτ: Οργισμένοι οι Τούρκοι θαυμαστές του με τον ράπερ - «Ντροπή!» (βίντεο)

Διεθνή 23:49

Βρετανία: Ισόβια σε νεαρό Σιχ που σκότωσε φοιτητή - Η αστυνομία ζήτησε συγγνώμη επειδή συνέλαβε το ετοιμοθάνατο θύμα

Διεθνή 23:42

Οι παίκτες της Παρί πανηγύρισαν τα δύο Champions League με το κοινό του Roland Garros (βίντεο)

Αθλητισμός 23:37

Πρόεδρος NYT: Οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης «κλέβουν ξεδιάντροπα την πνευματική ιδιοκτησία»

Διεθνή 23:17
Όλες Οι Ειδήσεις

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Η «μικρή Βενετία» της Ελλάδας βρίσκεται σε ένα χωριό που ελάχιστοι γνωρίζουν

Life 06:09

Με αργούς ρυθμούς τα αναδρομικά συνταξιούχων: Οι νέες κατηγορίες που οδηγούνται σε πληρωμές

Οικονομία 06:14

Ο Ιούνιος φέρνει την πρώτη βουτιά Μητσοτάκη

Ο Πληροφοριοδότης 06:17

Τρεις απλοί τρόποι για να ξεβουλώσετε τον νιπτήρα του μπάνιου χωρίς υδραυλικό

Life 10:31

Πανελλήνιες 2026 ΓΕΛ: Επανάληψη στα Μαθηματικά - Από τη θεωρία στην επιτυχία

Παιδεία 06:10
Ειδήσεις από την Περιφέρεια - σε συνεργασία με τα μεγαλύτερα ενημερωτικά μέσα της Περιφέρειας

# HOT TOPICS

  • ΚΑΙΡΟΣ
  • ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

ΤΙΜΕΣΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

αναλύσεις & ρεπορτάζ
από την συντακτική ομάδα τουDnews

ΤΙΜΕΣ ΡΕΥΜΑ ΤΙΜΕΣ ΦΥΣ. ΑΕΡΙΟ

Σχετικά Άρθρα

Η διήκουσα γραμμή μεταξύ Ελληνικής Γλώσσας και Ελληνικού Έθνους

Η διήκουσα γραμμή μεταξύ Ελληνικής Γλώσσας και Ελληνικού Έθνους

Opinions 25.02.2026 06:36
Το ΙΝΕΛ τιμά την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας με δράσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό

Το ΙΝΕΛ τιμά την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας με δράσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό

Επιχειρήσεις 13.02.2026 11:21
Αγίου Βαλεντίνου: Λέξεις για την αγάπη από όλον τον κόσμο που δεν μεταφράζονται

Αγίου Βαλεντίνου: Λέξεις για την αγάπη από όλον τον κόσμο που δεν μεταφράζονται

Life 12.02.2026 22:40
Σχολεία: Το εμβόλιμο μάθημα σε όλες τις τάξεις τη Δευτέρα 9/2

Σχολεία: Το εμβόλιμο μάθημα σε όλες τις τάξεις τη Δευτέρα 9/2

Παιδεία 06.02.2026 13:53

NETWORK

Εύκολες γαλλικές κρέπες: Η κλασική συνταγή που πρέπει να δοκιμάσετε

Εύκολες γαλλικές κρέπες: Η κλασική συνταγή που πρέπει να δοκιμάσετε

healthstat.gr 06.01.2026 - 03:27
Πώς να κοιμηθείτε άνετα και να βελτιώσετε τον ύπνο σας το καλοκαίρι

Πώς να κοιμηθείτε άνετα και να βελτιώσετε τον ύπνο σας το καλοκαίρι

healthstat.gr 06.01.2026 - 03:45
Παράταση της διάρκειας υλοποίησης της επένδυσης στο Πρόγραμμα «Αλλάζω Συσκευή για τις Επιχειρήσεις»

Παράταση της διάρκειας υλοποίησης της επένδυσης στο Πρόγραμμα «Αλλάζω Συσκευή για τις Επιχειρήσεις»

ienergeia.gr 05.29.2026 - 14:33
Τα 30+ συμπτώματα της περιεμμηνόπαυσης που δεν πρέπει να αγνοείτε

Τα 30+ συμπτώματα της περιεμμηνόπαυσης που δεν πρέπει να αγνοείτε

healthstat.gr 06.01.2026 - 05:16
Πόσο κοστίζει πραγματικά το να αφήνετε τις συσκευές σας στην πρίζα

Πόσο κοστίζει πραγματικά το να αφήνετε τις συσκευές σας στην πρίζα

ienergeia.gr 05.30.2026 - 04:15
Μια μικρή ρύθμιση στο ψυγείο μπορεί να μειώσει τους λογαριασμούς ρεύματος

Μια μικρή ρύθμιση στο ψυγείο μπορεί να μειώσει τους λογαριασμούς ρεύματος

ienergeia.gr 05.30.2026 - 04:16
Τα ηλιακά πάρκα κάνουν πολλά περισσότερα από το να παράγουν απλώς ενέργεια

Τα ηλιακά πάρκα κάνουν πολλά περισσότερα από το να παράγουν απλώς ενέργεια

ienergeia.gr 05.30.2026 - 04:16
7 διατάσεις και ασκήσεις για ανακούφιση από την ισχιαλγία

7 διατάσεις και ασκήσεις για ανακούφιση από την ισχιαλγία

healthstat.gr 06.01.2026 - 06:38
Dnews

ΟΠΙΝΙΟΝ ΠΟΣΤ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Α.Ε. "OPINIONPOST" Διεύθυνση: Ιπποκράτους 2, Αθήνα, 10679, Ελλάδα
ΑΦΜ: 800961697 - ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ Αττικής
ΑΡ. ΓΕΜΗ: 145803601000
Τηλ: 210 3608484
E-mail: info@dnews.gr

Domain name: Dnews.gr (Dikaiologitika.gr)
Νόμιμος Εκπρόσωπος - Διευθύνων Σύμβουλος: Νίκος Ανδριόπουλος (andriopoulos@opinion-post.gr)
Ιδιοκτησία: OPINIONPOST A.E. - Μέτοχοι: ENERGY REGISTER Α.Ε. / Ανδριόπουλος Νικόλαος
Δικαιούχος Domain: OPINIONPOST A.E. - Διαχειριστής Domain: Σωτήρης Μπέσκος
Διευθυντής Ιστοσελίδας: Παναγιώτης Ευθυμιάδης
Διευθυντής Σύνταξης: Κώστας Σαρρηκώστας

  • ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ
  • ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
  • ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ
  • ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ
  • COOKIES
  • ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ
  • ΟΛΕΣ ΟΙ ΕΙΔΗΣΕΙΣ
Μέλος ΕΝΕΔ

Copyright © 2011 - 2026 OpinionPost S.A. All rights reserved.

Developed by Nuevvo.

ΜΕΛΟΣ #242054 Μ.Η.Τ. Μέλος #242054 του Μ.Η.Τ.
  • Πολιτική
  • Οικονομία
  • Ελλάδα
  • Διεθνή
  • Life
  • Παιδεία
  • Υγεία
  • Αθλητισμός
  • Επιστήμη
  • Επιχειρήσεις
  • Θέσεις Εργασίας
  • Ο Πληροφοριοδότης
  • Παιχνίδια Εξουσίας
  • Τεχνολογία
  • Auto - Moto
  • Entertainment
  • Market Maven
  • News In English
  • Opinions
  • Ειδήσεις Από Την Περιφέρεια
  • Όλες οι Ειδήσεις
Games