«Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Πυρηνικών Ερευνών (CERN) εξετάζει το ενδεχόμενο να αποσυνδέσει τους επιταχυντές σωματιδίων του, εξαιτίας των υψηλών ενεργειακών απαιτήσεών τους», δήλωσε ο Serge Claudet, πρόεδρος της επιτροπής διαχείρισης ενέργειας του κέντρου. «Η ανησυχία μας είναι πραγματικά η σταθερότητα του δικτύου και κάνουμε ό,τι μπορούμε για να αποτρέψουμε ένα μπλακ άουτ στην περιοχή μας», πρόσθεσε ο κ. Claudet.
Ο Οργανισμός θέλει να διατηρήσει σταθερό το ηλεκτρικό δίκτυο της περιοχής, ωστόσο οι επιστήμονες δεν θέλουν να κλείσουν τελείως τον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων, τον μεγαλύτερο και πιο ισχυρό επιταχυντή σωματιδίων στον κόσμο, γι' αυτό εκπονούν σχέδια για να τον θέσουν προσωρινά σε κατάσταση «αδράνειας».
Η κινητικότητα μέσα στον Οργανισμό δείχνει τον εκτεταμένο αντίκτυπο της πρόθεσης της Μόσχας να μετατρέψει την εξάρτηση της Ευρώπης από τον ρωσικό ενεργειακό εφοδιασμό σε όπλο οικονομικού πολέμου. Έκτακτα μέτρα βρίσκονται τώρα στο τραπέζι, αφού ο ρωσικός ενεργειακός κολοσσός Gazprom δήλωσε την Παρασκευή ότι θα σταματήσει επ' αόριστον τις παραδόσεις φυσικού αερίου μέσω του αγωγού Nord Stream.
Το CERN βρίσκεται σε ένα εκτεταμένο συγκρότημα στα γαλλο-ελβετικά σύνορα και αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας της Γαλλίας. Σε πλήρη λειτουργία του, καταναλώνει σχεδόν 200 μεγαβάτ ενέργειας, σχεδόν όσο το 1/3 που καταναλώνει η Γενεύη.
Η πρόταση, που θα παρουσιάσουν οι επικεφαλής του Οργανισμού στους κυβερνητικούς εκπροσώπους της Γαλλίας και της Ελβετίας στο τέλος του μήνα, είναι να κλείσουν οι περισσότεροι από τους οκτώ επιταχυντές σωματιδίων του CERN σε περιόδους μεγάλης ζήτησης, για να μειωθεί η κατανάλωση ενέργειας κατά 25%.
Το μεγαλύτερο επίτευγμα του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων ή LHC και εκείνο που τον έκανε διάσημο, ήταν η επιβεβαίωση το 2012 της ύπαρξης του μποζονίου Higgs, ενός σωματιδίου που δίνει μάζα σε όλα τα άλλα σωματίδια. Τώρα ο LHC διερευνά τις ιδιότητες του Higgs και ψάχνει για σωματίδια που θα μπορούσαν να αποτελέσουν τη σκοτεινή ύλη, την ουσία που οι επιστήμονες θεωρούν ότι διαπερνά το σύμπαν και που μέχρι στιγμής δεν έχει παρατηρηθεί. Ο επιταχυντής επιταχύνει πρωτόνια και άλλα σωματίδια σε αντίθετες κατευθύνσεις γύρω από έναν δακτύλιο 17 μιλίων, προκαλώντας συγκρούσεις μεταξύ τους με ταχύτητα κοντά στην ταχύτητα του φωτός για να εξετάσει τα βραχύβια σωματίδια που εμφανίζονται μετά τις συγκρούσεις. Ο LHC είναι ένας από τους οκτώ επιταχυντές του συγκροτήματος. Υπάρχουν επίσης δύο επιβραδυντές σωματιδίων στο CERN που επιτρέπουν στους επιστήμονες να μελετήσουν την αντιύλη.
Το CERN βρίσκεται σε συζητήσεις με τον γαλλικό κολοσσό ηλεκτρικής ενέργειας EDF SA, που είναι ο προμηθευτής του, για να τον ενημερώσει για τα σχέδια μείωσης της δαπανώμενης ενέργειας. Το CERN θα δώσει προτεραιότητα στο κλείσιμο άλλων επιταχυντών εκτός από τον LHC, μειώνοντας την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας του κέντρου έως και 25%.
Τον περασμένο Ιούλιο, το κέντρο επιτάχυνε τον LHC για να συνδυάσει τα σωματίδια με την υψηλότερη ενέργεια που έχει επιτευχθεί ποτέ σε έναν επιταχυντή σωματιδίων. Αυτό το βήμα έγινε λίγο αφότου η Μόσχα άρχισε να μειώνει τη ροή φυσικού αερίου μέσω του αγωγού Nord Stream μετά την εισβολή της στην Ουκρανία και την απόφαση της Δύσης να επιβάλει κυρώσεις στη Μόσχα. Η ενεργειακή κρίση επιδεινώθηκε από τις διακοπές στον στόλο των πυρηνικών αντιδραστήρων της Γαλλίας, μια σημαντική πηγή ηλεκτρικής ενέργειας για την ευρωπαϊκή ήπειρο.
Οι επιστήμονες επιμένουν στην αδρανοποίηση του επιταχυντή, γιατί το κλείσιμό του θα δημιουργούσε εμπλοκή και καθυστερήσεις. Ο επιταχυντής βασίζεται σε υπεραγώγιμους μαγνήτες που ψύχονται στους -456 βαθμούς Φαρενάιτ για να κάμψουν τη δέσμη σωματιδίων, απαιτώντας σημαντική ποσότητα ισχύος ακόμα και όταν η δέσμη είναι απενεργοποιημένη. Αν οι επιστήμονες αφήσουν τους μαγνήτες να ζεσταθούν θα καθυστερήσουν τα πειράματα στο LHC για εβδομάδες.
«Ο στόχος του CERN είναι να διατηρήσει ενεργό τον LHC και να αποφύγει μια ξαφνική διακοπή λειτουργίας που θα μπορούσε να διαταράξει τη μηχανή 4,4 δισεκατομμυρίων δολαρίων», είπε ο κ. Claudet.
