Αναζητούνται παρεμβάσεις για τη συγκράτηση των τιμών, εν μέσω αρνητικής αναθεώρησης του πεοϋπολογισμου.
Στο τραπέζι παραμένει η πρόταση για τη μείωση του ΦΠΑ σε κάποια από τα βασικά είδη διατροφής. Αν και τα σενάρια έχουν διαψευστεί πολλές φορές από υπουργούς της κυβέρνησης, ο ίδιος ο πρωθυπουργός άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο, διατηρώντας έτσι ζωντανές τις πιθανότητες παρέμβασης στις τιμές των προϊόντων. Προς το παρόν εξετάζονται όλες οι δυνατότητες προκειμένου η κυβέρνηση να δημιουργήσει τα απαραίτητα αναχώματα στην ξέφρενη ανοδική κούρσα των τιμών, έχοντας ωστόσο ως μεγαλύτερο εμπόδιο τις αρνητικές συνέπειες του πολέμου στον προϋπολογισμό.
Θεωρείται δεδομένο ότι οι συνεπειες του πολέμου θα οδηγήσουν τον προϋπολογισμό σε δυσμενή αναθεώρηση, ανεβάζοντας το κόστος πάνω από τα 4 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με τις νέες επί τα χείρω εκτιμήσεις που αναμένεται να αποτυπωθούν στο Πρόγραμμα Σταθερότητας που θα σταλεί τον Απρίλιο στη Κομισιόν ο πήχης της ανάπτυξης χαμηλώνει έως και 2,5 μονάδες, το δημοσιονομικό έλλειμμα ανεβαίνει κατά περίπου μισή ποσοστιαία μονάδα ως προς το ΑΕΠ ενώ ο μέσος ετήσιος πληθωρισμός εκτινάσσεται σε πάνω από 6%.
Το βασικό σενάριο του προϋπολογισμού θα προβλέπει ρυθμό ανάπτυξης 2,5%-3% έναντι αρχικής πρόβλεψης για 4,5%. Το δυσμενές, που βασίζεται στην πρόβλεψη για πολύμηνη παράταση του πολέμου, θα προβλέπει επιβράδυνση του ΑΕΠ κατά 2,5 ποσοστιαίες μονάδες με προσγείωση του ρυθμού κάτω από το 2% για φέτος. Γεγονός που σημαίνει ότι ο λογαριασμός της ζημιάς στην πραγματική οικονομία θα ξεπεράσει τα 4 δισ. ευρώ.
Αναγκαία τα μέτρα στήριξηςΣτο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης ανησυχούν για τις συνέπειες στα νοικοκυριά και συνολικά στην οικονομία και ως εκ τούτου αναζητούν τρόπους αντιμετώπισης της ακρίβειας. Βέβαιο είναι ότι στο τραπέζι παραμένουν αρκετές προτάσεις οι οποίες θα μπορούσαν να βοηθήσουν τη συγκράτηση των τιμών, ωστόσο όλα θα κριθούν από τα δημοσιονομικά περιθώρια. Αυτή την στιγμή προκρίνεται η πρόταση για μετάταξη βασικών τροφίμων στο 6%, που είναι ο υπερμειωμένος συντελεστής ΦΠΑ. Παρόλα αυτά τα μέτρα θα παραμείνουν στοχευμένα και θα αφορούν βασικά τρόφιμα, τα οποία αποτελούν τη βάση υπολογισμού του πληθωρισμού.
Σε αυτό το πλαίσιο τα σενάρια για προσωρινό μηδενισμό του ΦΠΑ σε ορισμένα προϊόντα, μοιάζουν απίθανα χωρίς αυτή την στιγμή να μοιάζει να είναι προτεραιότητα η εφαρμογή ενος τέτοιου μέτρου.
Παρά τους έντονους προβληματισμούς που έχουν εκφραστεί από τους υπουργούς του Οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης, στο Μέγαρο Μαξίμου θεωρούν απαραίτητο να γίνουν παρεμβάσεις προκειμένου να συγκρατηθούν οι τιμές. Ακριβώς και για αυτό το λόγο περνούν σε δεύτερο πλάνο οι προβληματισμοί οι προβληματισμοί υπουργών οι οποίοι έχουν επαναληφθεί αρκετές φορές σχετικά με το αν η μείωση θα φτάσει στον καταναλωτή και αν το μέτρο θα βοηθήσει όσους πραγματικά έχουν ανάγκη, την ώρα μάλιστα που το μέτρο θα κοστίζει ακριβά για τον προϋπολογισμό.
Υπό αυτές τις συνθήκες στα μέτρα που ήδη έχουν ληφθεί όπως η «επιταγή ακρίβειας», σε χαμηλοσυνταξιούχους και δικαιούχους κοινωνικών επιδομάτων, θα πρέπει να προστεθούν και άλλες παρεμβάσεις, καθώς η ανοδική κούρσα των τιμών οδηγεί το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης να εξετάσει τη μείωση του συντελεστή του ΦΠΑ, ειδικά σε άλευρα και ηλιέλαιο και άλλων βασικών προϊόντων τα οποία εξαιτίας και των ελλείψεων οι τιμές τους έχουν εκτιναχθεί.
Αντιδράσεις από τους Ευρωπαϊκούς Θεσμούς εκτιμάται ότι δεν θα υπάρξουν καθώς η επιχειρηματολογία έχει διανθιστεί από τη θετική επίπτωση που θα έχει το μέτρο στην ανάσχεση της ανοδικής πορείας του πληθωρισμού. Ήδη πάντως το Κολέγιο των Επιτρόπων της Κομισιόν άναψε το «πράσινο φως» στα κράτη-μέλη για μειώσεις ΦΠΑ σε τρόφιμα, προκειμένου να συγκρατηθούν οι τιμές.
