Το Eteron – Ινστιτούτο για την Έρευνα και την Κοινωνική Αλλαγή, σε συνεργασία με τις Εκδόσεις Αλεξάνδρεια και με την υποστήριξη της Δημοτικής Αγοράς Κυψέλης και της Τεχνόπολης του Δήμου Αθηναίων, διοργάνωσε χθες μια ανοιχτή συζήτηση με το διεθνώς αναγνωρισμένο φιλόσοφο Τζούντιθ Μπάτλερ, με αφορμή την ελληνική έκδοση του τελευταίου του βιβλίου «Ποιος φοβάται το φύλο;».
Η εκδήλωση γνώρισε εντυπωσιακή προσέλευση, γεμίζοντας ασφυκτικά τους χώρους της Δημοτικής Αγοράς Κυψέλης και τη Φωκίωνος Νέγρη. Eκατοντάδες άτομα από την ακαδημαϊκή, καλλιτεχνική και ακτιβιστική κοινότητα έδωσαν το «παρών», επιβεβαιώνοντας την ανάγκη για ουσιαστικό διάλογο πάνω στα ζητήματα φύλου, συμπερίληψης και δημοκρατίας.
Με σπουδαίο έργο πάνω στις σπουδές φύλου, την queer θεωρία, την πολιτική φιλοσοφία και ηθική, το Τζούντιθ Μπάτλερ μίλησε με αφορμή το καινούργιο του βιβλίο «Ποιος φοβάται το φύλο;» για τα ζητήματα φύλου, για την anti-gender στρατηγική της ακροδεξιάς, για τα διακυβεύματα που προκύπτουν από την αντιδραστικοποίηση της δημόσιας συζήτησης στο διεθνές και εγχώριο συγκείμενο αλλά και τις αντιστάσεις που είναι αναγκαίο να χτιστούν.
Συνομίλησαν μαζί του:
Αθηνά Αθανασίου, Καθηγήτρια Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Πάντειο Πανεπιστήμιο.
Μυρτώ Τσιλιμπουνίδη, συγγραφέας και ερευνητό.
Την έναρξη της συζήτησης πραγματοποίησε η Μαρία Λούκα, δημοσιογράφος, σεναριογράφος και Project Coordinator στο Eteron, ενώ χαιρετισμό απηύθυναν ο Κώστας Λιβιεράτος, συνιδρυτής, υπεύθυνος σειρών και επιμελητής βιβλίων των Εκδόσεων Αλεξάνδρεια, και ο Κωστής Παπαϊωάννου, Πρόεδρος της Τεχνόπολης.
Βασικά σημεία
Το Μπάτλερ ανέδειξε την αναγκαιότητα συμμαχιών απέναντι στην παγκόσμια anti-gender ρητορική και τις επιθέσεις στα ανθρώπινα δικαιώματα.
Με το εμβληματικό σχόλιο «Υπάρχουν δύο φύλα: Φασίστες και Αντιφασίστες», το οποίο δανείστηκε από φεμινιστική ομάδα στην Αργεντινή, τόνισε ότι η ουσία της σημερινής αντιπαράθεσης είναι πολιτική.
Το κίνημα που μάχεται την αποκαλούμενη «ιδεολογία του φύλου» δεν είναι πια περιθωριακό· έχει εξελιχθεί σε ένα δυναμικό, άρτια οργανωμένο μέτωπο που ήδη προσβάλλει θεμελιώδη δικαιώματα και κεκτημένες ελευθερίες.
Παραδείγματα αυτής της επιθετικότητας είναι -μεταξύ άλλων- οι πολιτειακές απαγορεύσεις στην ιατρική υποστήριξη διεμφυλικών ατόμων στις ΗΠΑ, οι απελάσεις ακτιβιστ(ρι)ών που στηρίζουν το παλαιστινιακό αίτημα αυτοδιάθεσης, αλλά και το μπλόκο στις πορείες Pride στην Ουγγαρία.
Ανέφερε την ανάγκη να μη μιλάμε μονάχα για «ευάλωτες ομάδες», αλλά πολύ περισσότερο για «ευάλωτες και θαρραλέες ομάδες που βρίσκουν καθημερινά τρόπους να αντιμετωπίζουν τα εμπόδια που τους τίθενται».
Στο επίκεντρο βρέθηκε, ακόμη, το φαινόμενο των λεγόμενων TERFs — των αυτοαποκαλούμενων «gender-critical» φεμινιστριών/ών. Έφερε στο προσκήνιο την αντιπαράθεση γύρω από το ποιος αναγνωρίζεται ως «γυναίκα» και ποιος δικαιούται πρόσβαση σε δικαιώματα που οι ομάδες αυτές θεωρούν αποκλειστικά «γυναικεία», αποτυπώνοντας γλαφυρά τις πολιτικές τους συμπλεύσεις με την άκρα δεξιά.
