Το πρωτοφανές μπλακάουτ που βύθισε την Ιβηρική Χερσόνησο στο σκοτάδι στις 28 Απριλίου 2025 άφησε πίσω του όχι μόνο δεκάδες εκατομμύρια πολίτες χωρίς ρεύμα, αλλά και κρίσιμα ερωτήματα για το μέλλον της ενεργειακής ασφάλειας στην εποχή των ανανεώσιμων πηγών.
Μέσα σε μόλις πέντε δευτερόλεπτα, η Ισπανία έχασε το 60% της ηλεκτρικής της ισχύος, αποκαλύπτοντας τις ευάλωτες ισορροπίες ενός συστήματος που βασίζεται όλο και περισσότερο στον ήλιο και τον άνεμο.
Το BBC ρώτησε Ισπανούς που πέρασαν την ημέρα τους χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα για τα πράγματα που τους έλειψαν περισσότερο και συγκεντρώνει την πεντάδα όσων πρέπει να κάνουμε σε περίπτωση διακοπής ρεύματος.
1. Ανάληψη μετρητών
Η πληρωμή με κινητό τηλέφωνο και κάρτα αποτελεί σήμερα τον κανόνα στις συναλλαγές. Με διακοπή ρεύματος όμως, οι πληρωμές με κάρτα «παγώνουν». Κάπως έτσι στις πόλεις της Ισπανίας και της Πορτογαλίας σχηματίστηκαν ουρές στα μηχανήματα αυτόματης ανάληψης μετρητών - τουλάχιστον σε αυτά που λειτουργούσαν ακόμη.
«Καταφέραμε να πληρώσουμε για τον καφέ μας με κάρτα όταν ξεκίνησε η διακοπή, [αλλά αργότερα] δεν είχαμε καθόλου μετρητά, οπότε δεν μπορούσαμε να αγοράσουμε τίποτα», δήλωσε στο BBC ο 26χρονος Ed Rowe από τη Μαδρίτη.
«Όλα τα εστιατόρια που ήταν ανοιχτά δέχονταν μόνο με μετρητά».
Η 32χρονη Grace O'Leary είπε ότι αυτή και η μητέρα της μετρούσαν κέρματα για να δουν αν είχαν αρκετά χρήματα για να αγοράσουν κρασί από ένα γωνιακό κατάστημα, ενώ ο 28χρονος Jaime Giorgio είχε την τύχη να έχει κάποια μετρητά πάνω του, τα οποία του επέτρεψαν να αγοράσει τρόφιμα και άλλα είδη πρώτης ανάγκης.
«Στη Μαδρίτη επικρατούσε χάος, δεν λειτουργούσε το μετρό και δεν μπορούσες να βγάλεις μετρητά. Εγώ είχα μετρητά, αλλά ο συγκάτοικός μου δεν είχε, οπότε έπρεπε να του δανείσω χρήματα για να αγοράσει πράγματα».
2. Το ραδιόφωνο η μόνη λύση!
Η διακοπή ρεύματος οδήγησε παράλληλα σε ένα «μπλακάουτ» πληροφοριών, καθώς οι άνθρωποι πέρασαν την ημέρα χωρίς διαδίκτυο, WhatsApp, τηλεφωνικές κλήσεις και τηλεόραση.
«Η πλήρης απώλεια της επικοινωνίας ήταν το πιο ανησυχητικό πράγμα... μας έμεινε μόνο να κάνουμε εικασίες για την αιτία και να ανασυνθέτουμε νέα από τους ανθρώπους στη γειτονιά», δήλωσε ο Daniel Clegg από τη Βαρκελώνη.
Ο 42χρονος είπε ότι η απουσία πληροφοριών τον οδήγησε στο να κοιτάζει τον ουρανό... για να δει αν πετούσαν ακόμη αεροπλάνα.
Για τον Siegfried και την Christine Buschschlüter, ένα παλιό ραδιόφωνο με δυναμό τους βοήθησε να συντονιστούν σε τοπικούς ραδιοφωνικούς σταθμούς για να μάθουν τι συνέβαινε αφού τα τηλέφωνά τους σταμάτησαν να λειτουργούν και το ρεύμα έπεσε στο αγροτικό τους σπίτι έξω από την πρωτεύουσα της Ισπανίας.
«Έπρεπε να κουρδίζεις και να κουρδίζεις [...] Ήταν μια αρκετά περίεργη κατάσταση. Γεννήθηκα στο Βερολίνο κατά τη διάρκεια του πολέμου και μου θύμισε εκείνες τις μέρες που οι γονείς μου προσπαθούσαν να πάρουν κάποια νέα - με πήγε πίσω».
Το ζευγάρι εκτιμά ότι η διακοπή θα οδηγήσει σε έκρηξη της ζήτησης για ραδιόφωνα που λειτουργούν με μπαταρίες. Και είναι επίσης στη λίστα με τα ψώνια του Ντάνιελ: «Απαραίτητο σετ για την επιστροφή στα βασικά».
3. Επενδύστε σε κονσέρβες
Οι φούρνοι μικροκυμάτων, τα airfryers και ορισμένες εστίες και φούρνοι απαιτούν ηλεκτρικό ρεύμα - γεγονός που εκτόξευσε τη ζήτηση για κονσέρβες και έτοιμες τροφές.
Στα σούπερ μάρκετ, οι αγοραστές σχημάτισαν μεγάλες ουρές και αγόρασαν πανικόβλητοι είδη πρώτης ανάγκης, θυμίζοντας σκηνές από την πανδημία του Covid-19.
«Αγοράσαμε πολλά τρόφιμα που χαλάνε, όπως τόνο σε κονσέρβες, για παν ενδεχόμενο», λέει ο ηθοποιός Jaime.
«Η διακοπή κράτησε μόνο μια μέρα και τώρα έχουμε πολλά τρόφιμα, ωστόσο τα περισσότερα από αυτά δεν πρόκειται να χαλάσουν, καθώς διατηρούνται εύκολα».
Η Lesley Elder δήλωσε πως η αναζήτηση τροφίμων που δεν χρειάζεται μαγείρεμα στην πόλη Fortuna της νοτιοανατολικής Ισπανίας ήταν πιο δύσκολο απ' ό,τι νομίζαμε.
«Έτσι καταλήξαμε να έχουμε ζαμπόν και τυρί για δείπνο». Όπως σημείωσε, μια μικρή κουζίνα αερίου για να ζεσταίνει το φαγητό θα ήταν χρήσιμη.
4. «Ρομαντικά» με κεριά και φακούς
Σε ολόκληρη την Ιβηρική χερσόνησο, οι άνθρωποι στράφηκαν στα κεριά για να φωτίσουν τα σπίτια τους.
Ο Richard, ο οποίος ζει στην ισπανική πόλη Alcalá de Henares, δήλωσε ότι ούτε ένα φως στο δρόμο δεν ήταν αναμμένο όταν έπεσε η νύχτα.
«Οι άνθρωποι έβρισκαν το δρόμο τους με φακούς. Ήταν αρκετά σουρεαλιστικό να βλέπω τη θέα από το παράθυρό μου εντελώς σκοτεινή, ειδικά καθώς ζω δίπλα σε δρόμο μεγάλης κυκλοφορίας», είπε. «Στον ελεύθερο χρόνο μου, φτιάχνω κεριά και ευτυχώς είχα μερικά, που με βοήθησαν να βλέπω στο σκοτάδι».
Η Sarah Baxter, από τη Βαρκελώνη, είπε ότι χρησιμοποίησε ακόμη και μια εστία με κεριά για να ζεστάνει το φαγητό. «Ήταν πολύ πιο ασφαλές από μια σόμπα προπανίου για κάμπινγκ μέσα στο διαμέρισμα».
5. Μια μικρή παράταση με... Powerbank
Χωρίς ρεύμα αναγκαζόμαστε να βασιστούμε στη μπαταρία που έχουμε στις συσκευές τους.
Λίγο μετά τη διακοπή, στη Μαδρίτη οι άνθρωποι σχημάτισαν ουρές έξω από καταστήματα τεχνολογίας για να προμηθευτούν ένα power bank.
Ευτυχώς για τη Σάρα είχε έναν ηλιακό φορτιστή που κράτησε το τηλέφωνό της φορτισμένο κατά τη διάρκεια των δέκα ωρών διακοπής ρεύματος, ενώ βοήθησε τον ηλικιωμένο γείτονά της να κάνει το ίδιο.
Ο Ed, καθισμένος στο μπαλκόνι του κατά τη διάρκεια του μπλακάουτ, απόλαυσε το γεγονός ότι ήταν μακριά από τις συσκευές του: «Όλοι βασίζονται τόσο πολύ στην τεχνολογία που είναι μια αρκετά ωραία υπενθύμιση ότι μπορείς να είσαι πιο ανεξάρτητος».
«Δεν χρειάζεται να είσαι συνέχεια συνδεδεμένος με όλους», δήλωσε η 23χρονη συγκάτοικός του Hannah Steiner,
