Πρόκειται για μια ανακοίνωση που θα προκαλέσει αντιδράσεις. Με τίτλο «Ανησυχητικά φαινόμενα ειδωλοποιήσεως ανθρώπων σπουδαίων κατά κόσμον», που υπογράφει το Γραφείο επί των Αιρέσεων και των Παραθρησκειών της Ιεράς Μητρόπολης Πειραιώς, τονίζεται ότι «δεν “πέφτουμε στην παγίδα” να τον αποθεώσουμε, έχοντας υπ’ όψη μας την προσωπική του ζωή και τον ασταθή πολιτικό χαρακτήρα του».
«Αναμφίβολα ο μακαρίτης καλλιτέχνης υπήρξε μια σπάνια ιδιοφυΐα στο χώρο της μουσικής με παγκόσμια ακτινοβολία», τονίζεται αρχικά. Ωστόσο, στη συνέχεια του κειμένου αναφέρεται ότι «αρνητικό στοιχείο στις μουσικές του συνθέσεις ήταν το γεγονός ότι τα έργα που μελοποίησε ήταν, κατά κανόνα, έργα μαρξιστών ποιητών και νεοεποχιτών» και σημειώνονται -ως παράδειγμα- τα ποιήματα του Οδυσσέα Ελύτη, τα οποία «εκφράζουν τις αρχές της "Νέας Εποχής" και δυστυχώς του Νεοπαγανισμού».
Υποστηρίζεται ακόμη ότι Μίκης Θεοδωράκης είχε «ένα ασταθή πολιτικό και ιδεολογικό προσανατολισμό, αναμειγνύοντας τις διεθνιστικές αρχές της μαρξιστικής αριστεράς με εθνικά και πατριωτικά στοιχεία» ενώ σε ό,τι αφορά τη στάση του απέναντι στην Ορθόδοξη πίστη, «δεν υπήρξε συνεπής πολέμιος της Εκκλησίας, διότι δεν υπήρξε ποτέ συνεπής μαρξιστής».
«Ρηχή και σκιώδης» η πίστη του στον Τριαδικό Θεό
Σε άλλο σημείο του κειμένου τονίζονται τα εξής: «Όμως δε μπορούμε να πούμε το ίδιο για τον ιδεολογικό, αλλά και τον ασταθή και μεταβαλλόμενο πολιτικό του προσανατολισμό, ενώ θλίψη και οδύνη προξενεί στις ψυχές μας η ρηχή και σκιώδης πίστη του στον άγιο Τριαδικό Θεό, η οποία μάλιστα εκδηλώθηκε με την εν ζωή επιθυμία του να μη στηθεί Σταυρός και καντήλι στον τάφο του!
»Εις ό,τι αφορά τις ανούσιες και υπέρμετρες εκδηλώσεις τιμής του έργου και του προσώπου του, (με τη συμμετοχή της πολιτικής και πολιτειακής ηγεσίας του τόπου μας), κατά την κηδεία του και πριν από αυτήν, τις θεωρούμε απαράδεκτες από την άποψη της Ορθόδοξης χριστιανικής πίστεως. Η Εκκλησία με άλλα κριτήρια κρίνει την μεγαλοσύνη ενός ανθρώπου και με άλλα ο κόσμος. Για την Εκκλησία αληθινά μεγάλοι είναι εκείνοι, που με την Χάρη του Θεού επέτυχαν την πιο μεγάλη νίκη. Είναι εκείνοι που νίκησαν τα πάθη του παλαιού άνθρωπου, τον κόσμο της αμαρτίας και τον διάβολο.
»Είναι εκείνοι που κατόρθωσαν να κάνουν κτήμα τους τις αρετές και να φθάσουν στη θέωση. Που ενώθηκαν από τώρα, από την παρούσα ζωή, με την πηγή της ζωής, τον Χριστό και αξιώθηκαν να γίνουν μέτοχοι της βασιλείας των ουρανών. Είναι τέλος εκείνοι, τους οποίους ο Θεός εδόξασε, ήδη από την παρούσα ζωή, με δόξα άφθαρτη, αληθινή και αιώνια. Και αυτοί βέβαια είναι οι άγιοι της Εκκλησίας μας. Επομένως οι ιαχές «αθάνατος», που ακούστηκαν κατά την ταφή του, όπως και η άποψη που εξέφρασε κορυφαίο πολιτειακό πρόσωπο, ότι ο Μίκης υπήρξε δήθεν «ο παιδαγωγός του λαού», δεν έχουν κατά την ταπεινή μας γνώμη καμία αξία και περιεχόμενο.
»Περαίνοντας, δηλώνουμε ότι τιμούμε τον εκλιπόντα σπουδαίο καλλιτέχνη. Όμως δεν «πέφτουμε στην παγίδα» να τον αποθεώσουμε, έχοντας υπ’ όψη μας την προσωπική του ζωή και τον ασταθή πολιτικό χαρακτήρα του. Πολύ περισσότερο δεν έχουμε δικαίωμα να τον τιμήσουμε, ή να τον προβάλουμε, ως πρότυπο προς μίμηση μέσα στον χώρο της Εκκλησίας, η οποία γνωρίζει να τιμά και να προβάλλει ως πρότυπα προς μίμηση μόνο τα ζωντανά και πιστά μέλη της, δηλαδή τους αγίους της.
»Ο Μίκης θα ήταν πραγματικά μεγάλος και θα προσέφερε σπουδαία υπηρεσία στην Εκκλησία και στην κοινωνία, εάν με την ζωή και το έργο του γινόταν ο εμπνευστής και ο χειραγωγός του λαού προς την εν Χριστώ ζωή. Εάν με τα τραγούδια του και τις μουσικές του συνθέσεις μας ανύψωνε από τα πρόσκαιρα στα αιώνια. Εάν γινόταν ο κήρυκας της Ορθοδόξου πίστεως και της αιωνίου ζωής.
Όλα όσα προηγουμένως ελέχθησαν αποσκοπούν στο να μας δώσουν ορισμένα εκκλησιολογικά κριτήρια, που είναι τα μόνα ορθά και υγιή κριτήρια, με τα οποία μπορούμε να αξιολογήσουμε την μεγαλοσύνη, ή όχι, των ανθρώπων εκείνων, που θεωρούνται ως μεγάλοι και σπουδαίοι κατά κόσμον».της μετάνοιας!».
