Στην ομιλία του ο υπουργός μεταξύ των άλλων ανέφερε ότι υπάρχει ικανοποίηση διότι δημιουργήθηκε ένα σώμα στελεχών εκπαίδευσης που συνδυάζει δυο στοιχεία που είναι απαραίτητα σε κάθε ζωντανό θεσμό στη δημόσια διοίκηση, την εμπειρία αλλά και την ανανέωση. Ανανέωση που σύμφωνα με τον Υπουργό έφτασε σε ποσοστό το 60% αφού 70 από τους 116 Διευθυντές Εκπαίδευσης επιλέχθηκε για πρώτη φορά.
Όσο αφορά την μεταρρύθμιση στην εκπαίδευση ο κ. Φίλης ανέφερε ότι το επόμενο διάστημα και με την ολοκλήρωση του εθνικού και κοινωνικού διαλόγου για την παιδεία θα ξεδιπλωθεί το πρόγραμμα μιας μεταρρύθμισης στην εκπαίδευση ακολουθώντας μια λογική σειρά: από την προσχολική ηλικία, έως και την τριτοβάθμια εκπαίδευση. Με την προοπτική της καθιέρωσης14χρονης υποχρεωτικής εκπαίδευσης, συμπεριλαμβανομένης της 2χρονης υποχρεωτικής προσχολικής αγωγής. Την αναμόρφωση της Ειδικής Αγωγής, μέσω του συστήματος της συνεκπαίδευσης, την καθιέρωση ενός Ενιαίου τύπου Ολοήμερου Δημοτικού Σχολείου, την αλλαγή των προγραμμάτων σπουδών στο Γυμνάσιο, την αλλαγή της δομής και των προγραμμάτων σπουδών του Λυκείου και της συνακόλουθης πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. «Έχουμε συνείδηση ότι μιας τέτοιας έκτασης μεταρρύθμιση χρειάζεται χρόνο, πόρους και σχεδιασμό. Χρειάζεται διακομματική συνεννόηση και κοινωνική συναίνεση. Γι’ αυτό η μεταρρύθμιση δεν εξαντλείται σε ένα-δύο χρόνια, ούτε σε μία τετραετία. Είναι έργο πνοής» ανέφερε ο κ. Φίλης χαρακτηριστικά.
Η κυβέρνηση σύμφωνα με τα όσα ανέφερε ο Υπουργός, σταμάτησε ήδη αυτή την πορεία των συνεχών μειώσεων και για πρώτη φορά μετά από το 2009 σταθεροποίησε τις δαπάνες του Υπουργείου Παιδείας στο 2,8% επί του ΑΕΠ στον προϋπολογισμό του 2016 (όσο ήταν και το 2015), παρά την πρόβλεψη που υπήρχε στο μεσοπρόθεσμο 2013-18 για νέα μείωση. Επίσης έχουμε ήδη καταθέσει στους θεσμούς τη μελέτη του υπουργείου για την ανάγκη 20.000 μόνιμων διορισμών την επόμενη τριετία. Παράλληλα είπε ότι κοινός στόχος είναι - μετά έξι χρόνια μνημονιακών πολιτικών και αδιοριστίας - να υπάρξουν μόνιμοι διορισμοί στην εκπαίδευση.
Οσο αφορά τις Πανελλήνιες ο κ. Φίλης ανέφερε ότι απομένει η υπουργική απόφαση για το ποσοστό που θα αναλογεί στους υποψήφιους του παλαιού και του νέου συστήματος, το οποίο θα προκύψει μετά τη μελέτη από την αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου των δηλώσεων που κατέθεσαν οι υποψήφιοι, των οποίων η διορία κατάθεσης έληξε πριν από λίγες ημέρες.
Επίσης σημαντική διαδικασία είναι και οι εξετάσεις για το Κρατικό Πιστοποιητικό Γλωσσομάθειας, πολύ περισσότερο δε, που απώτερος στόχος είναι οι σπουδές στις ξένες γλώσσες στο δημόσιο σχολείο να αρκούν για την επιτυχή συμμετοχή των μαθητών και των μαθητριών στις εξετάσεις για την απόκτηση πιστοποιητικού Γλωσσομάθειας.
Για τον Εθνικό διάλογο ο κ. Φίλης είπε:
Σημαντικός είναι ο δικός σας ρόλος: να ενθαρρύνετε τους εκπαιδευτικούς να καταθέσουν τις προτάσεις τους (ατομικές ή συλλογικές), οι οποίες μπορούν να αφορούν πλευρές, επί μέρους ζητήματα ή την εκπαιδευτική διαδικασία στο σύνολό της, στη σχετική ιστοσελίδα για το διάλογο στην παιδεία, αλλά και να οργανώσουν το επόμενο διάστημα συζητήσεις στο πλαίσιο των παιδαγωγικών συνεδριάσεων των συλλόγων διδασκόντων.
Η επιτυχία στον δικό σας ρόλο είναι και ένα δημοκρατικό στοίχημα για όλους μας, αφού για πρώτη φορά δια της επιλογής των Διευθυντών σχολείων και των Διευθυντών Εκπαίδευσης εμπιστευτήκαμε τους εκπαιδευτικούς της τάξης. Πιστεύω πως αξίζει αυτός ο δημοκρατικός πειραματισμός, που αποτελεί και μια βιωματική εμπειρία της εφαρμογής της δημοκρατίας στην πράξη, να πετύχει
Είναι σημαντικό οι αποφάσεις σας να διαπνέονται από δημοκρατικότητα, συνεργατικότητα, δικαιοσύνη προς όλους, αντικειμενικότητα και διαφάνεια.
Μια ακόμη διάσταση που θα ήθελα να τονίσω είναι η αναγκαιότητα της στενής και καθημερινής συνεργασίας ανάμεσα στις Διευθύνσεις Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης σε κάθε νομό, όπως και με τις Περιφερειακές Διευθύνσεις σε κάθε περιφέρεια. Και αυτό αντιλαμβάνεστε πως έχει καταστεί περισσότερο από αναγκαίο τα τελευταία χρόνια, αφού ένα μεγάλο τμήμα των εκπαιδευτικών ειδικοτήτων είναι κοινό και στις δύο βαθμίδες.
Για την νέα χρονιά ο προγραμματισμός και οι ενέργειες των υπηρεσιών του υπουργείου, οι ενέργειες και οι αποφάσεις των 13 Περιφερειακών Διευθυντών Εκπαίδευσης, οι ενέργειες, η συνεργασία και οι αποφάσεις των 116 Διευθυντών Εκπαίδευσης ΠΕ & ΔΕ σύμφωνα με τον κ. Φίλη πρέπει να στοιχίζονται σε ένα κοινό στόχο: Να ανοίξουν στις 12 Σεπτέμβρη με πλήρη λειτουργία τα σχολεία, Νηπιαγωγεία/Δημοτικά/Γυμνάσια/Γενικά και Επαγγελματικά Λύκεια.
«Για πρώτη φορά το τρέχον έτος, βρίσκεται σε εξέλιξη προσπάθεια των υπηρεσιών του υπουργείου με στόχο οι αιτήσεις αποσπάσεων, οι αιτήσεις αναπληρωτών και μόνιμων διορισμών να γίνουν ηλεκτρονικά με προφανή αποτελέσματα στη μείωση των γραφειοκρατικών βαρών, των ανθρωποωρών εργασίας και της ταλαιπωρίας των εκπαιδευτικών.» ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Φίλης.
Κομβικής σημασίας είναι η υλοποίηση εγκαίρως των μεταθέσεων, των αποσπάσεων, των διορισμών και της 1ης φάσης πρόσληψης αναπληρωτών ώστε να μπορεί σε προσωπικό επίπεδο να γίνει προγραμματισμός της ζωής του εκπαιδευτικού προσωπικού και τα Υπηρεσιακά Συμβούλια να έχουν τον απαραίτητο χρόνο για την τοποθέτηση των εκπαιδευτικών σε σχολικές μονάδες αρκετά νωρίτερα από την 1η Σεπτεμβρίου. Μέσα στο πλαίσιο αυτό οι μεταθέσεις των εκπαιδευτικών θα ολοκληρωθούν στις αρχές Ιουνίου, ενώ οι αποσπάσεις όλων των ειδών θα έχουν ολοκληρωθεί στις αρχές Ιουλίου.
Κοινή διαπίστωση όλων σύμφωνα με τον Υπουργό, είναι η αναγκαιότητα για την ελάφρυνση της ύλης και τη μείωση του εξεταστικού φόρτου των μαθητών. Ζητήματα που πρέπει να εξεταστούν με μια συνολική μελέτη και αναπροσαρμογή των προγραμμάτων σπουδών από το ΙΕΠ.
Η ανάγκη μείωσης της μαθητικής διαρροής στην υποχρεωτική εκπαίδευση και του λειτουργικού αναλφαβητισμού τόσο για το σύνολο του μαθητικού πληθυσμού όσο και για ευπαθείς κοινωνικά ομάδες (όπως Ρομά, κρατούμενοι, μέλη κέντρων απεξάρτησης από ουσίες κ.λπ.). Σημαντικό θέμα που απασχολεί το Υπουργείο Παιδείας είναι η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών αλλά και γενικότερα η δημιουργία θεσμών πολύπλευρης στήριξης του εκπαιδευτικού έργου. Ήδη έχει δημιουργηθεί σχετική επιτροπή για αυτό το σοβαρό ζήτημα.
«Μας απασχολεί να ξαναδούμε ολιστικά το ζήτημα του ρόλου όλων των παραγόντων στην εκπαιδευτική διαδικασία, από τους σχολικούς συμβούλους και τα διοικητικά στελέχη της εκπαίδευσης μέχρι τους διευθυντές των σχολείων και τον σύλλογο διδασκόντων, με στόχους: τη μείωση της γραφειοκρατίας, την ανάπτυξη της δημοκρατίας και της παιδαγωγικής αυτονομίας της σχολικής μονάδας, αλλά και την έγκαιρη υλοποίηση των αποφάσεων που απαιτούνται.» ανέφερε ο κ. Φίλης.
Οι προβλέψεις για κτιριακές υποδομές διαμορφώνονται σε συνεργασία με την αυτοδιοίκηση με βάση τις απογραφές, στοιχεία του δημοτολογίου άλλα και εκτιμήσεις για πρόσφυγες και μετανάστες. Παράλληλα ο κ. Φίλης έκανε γνωστό ότι αύριο, δημοσιεύεται πρόσκληση για την αναβάθμιση ψηφιακών υποδομών όλων των σχολείων. Η 1η φάση της αναβάθμισης ξεκινά με τα σχολεία που θα εκδηλώσουν ενδιαφέρον έως τις 8 Απριλίου 2016.
Ο Υπουργός Παιδείας αναφέρθηκε όμως και στο ζήτημα των εξωσχολικών 'οπου αναφέρθηκε σε μια σειρά από εγκυκλίους, που εξέδωσε το Υπουργείο και έθεσε όρια και προϋποθέσεις στην παρουσία ποικίλων εξωσχολικών παραγόντων στην τάξη με το πρόσχημα εκπαιδευτικών προγραμμάτων και ενημερώσεων, δηλώνοντας έτσι την πολιτική βούλησή του να περιφρουρηθεί η τόσο απαραίτητη για την εκπαιδευτική διαδικασία ενδοσχολική ηρεμία και ο σεβασμός του διδακτικού προγράμματος στο χώρο του σχολείου. Το Υπουργείο σύμφωνα με τον κ. Φίλη θα προχωρήσει στον επανακαθορισμό κριτηρίων και προϋποθέσεων για την έγκριση και ένταξη εξωσχολικών φορέων και προσώπων σε προγράμματα και δραστηριότητες.
