Με την ευκαιρία των Ευρωεκλογών της 9ης Ιουνίου, μια μικρή συμβολή στην ανάδειξη της σχέσης της ΕΕ και της ισότητας των φύλων και των ευκαιριών. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, παρά την όποια κριτική της ασκείται για την πορεία της τα τελευταία χρόνια, διαθέτει μακρά ιστορία στον αγώνα για την επίτευξη της ισότητας μεταξύ των φύλων και την κοινωνική κατοχύρωση της Ισότητας των Ευκαιριών για άνδρες και γυναίκες. Ενδεικτικά μόνο, οι Οδηγίες 75/117/ΕΟΚ , 76/207/ΕΟΚ, 79/07/ΕΟΚ κλπ. Αξιοποιώντας τη συλλογική εμπειρία και τις καλές πρακτικές διαμόρφωσε ήδη από το 2001 ολοκληρωμένες έμφυλες στρατηγικές- πλαίσιο, με τη σαφή αναφορά τόσο στο περιεχόμενο όσο και στη μεθοδολογία της ένταξης των θεμάτων του φύλου στο σύνολο των πολιτικών καθώς επίσης και στην έμφυλη ισορροπία στα κοινοτικά όργανα και στις ομάδες των εμπειρογνωμόνων.
Βασικό χαρακτηριστικό της ολιστικής αυτής αντίληψης, ανάδειξη σε σημαντικότατο παράγοντα των επιδιωκόμενων σκοπών θεμάτων όπως η ανακατανομή των κοινωνικών ρόλων στο εσωτερικό της οικογένειας, η αλλαγή των ενδοοικογενειακών στερεοτύπων για τα φύλα, η διαχείριση του ενδοοικογενειακού χρόνου υπέρ και των γυναικών, η κατάκτηση της κοινωνικής μητρότητας και τελικά η συμφιλίωση οικογενειακών-επαγγελματικών ευθυνών ως απαραίτητης συνθήκης για την εξασφάλιση των ίσων ευκαιριών στη δημόσια σφαίρα της ζωής και σε τομείς όπως η εργασία, η πολιτική, η δια βίου μάθηση κ.α.
Το φύλο (gender) για την Ε.Ε. συνιστά μια σημαντική διαφορά, η οποία αφορά το σύνολο του πληθυσμού και η οποία χρειάζεται υπέρβαση στην κοινωνική/ πολιτισμική πρακτική. Στο πλαίσιό αυτό υποστηρίζεται πως τόσο οι γυναίκες όσο και οι άνδρες δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ιδιαίτερη ομάδα ατόμων, ανάμεσα σε πολλές άλλες παρόμοιες ομάδες.
Από την άλλη, αναγνωρίζεται ότι η διαφορά λόγω φύλου επηρεάζει, και συχνά ενισχύει άλλες διαφορές, λόγω εθνικής προέλευσης, τάξης, ηλικίας, μειονεξίας, σεξουαλικού αυτοπροσδιορισμού κ.λπ. Πολιτικές και πρακτικές που από πρώτη άποψη εμφανίζονται ουδέτερες ως προς το φύλο, ύστερα από μια προσεκτικότερη εξέταση, μπορεί να αποδειχθεί ότι έχουν διαφορετική επίδραση στις γυναίκες από ότι στους άνδρες και έτσι ενισχύονται οι υπάρχουσες διακρίσεις, ανισότητες αλλά και τις διαπιστωμένες δυσκολίες πρόσβασης των γυναικών στις ίσες ευκαιρίες καθώς διαμεσολαβούνται από πλέγμα κοινωνικών προκαταλήψεων, στερεοτύπων και ιδεολογημάτων σχετικά με τους κοινωνικούς ρόλους των φύλων.
Για την επίτευξη και κατοχύρωση, της Ισότητας των Φύλων και της Ισότητας Ευκαιριών, η Ε.Ε. χρησιμοποίησε καταρχήν δύο κυρίως εργαλεία: i) τις θετικές δράσεις ii) τη διάχυση της οπτικής του φύλου σε όλες τις πολιτικές, προγράμματα, μέτρα κ.λπ. (gender mainstreaming) και είναι σημαντικό πως και στις μέρες μας εξακολουθεί η επιδίωξη της ΕΕ για αναδιοργάνωση, βελτίωση, ανάπτυξη και αξιολόγηση των διεργασιών της πολιτικής, έτσι ώστε η διάσταση της ισότητας των φύλων να ενσωματώνεται σε όλους τους τομείς της πολιτικής, σε όλα τα επίπεδα και σε όλες τις φάσεις. Στόχος βέβαια εξακολουθεί να αποτελεί η διεύρυνση των προσπαθειών επίτευξης -μέσω κινητοποίησης του συνόλου των γενικών ενεργειών και πολιτικών- της ισότητας. Το γεγονός προϋποθέτει πως η διάσταση του φύλου και η ισότητα πρέπει να συνεκτιμώνται οριζόντια σε όλες τις πολιτικές και τις ενέργειες στα πεδία του σχεδιασμού, της υλοποίησης, της παρακολούθησης και της αξιολόγησης.
Ωστόσο, ταυτόχρονα πρέπει να επισημάνουμε το προφανές: Ότι το ζήτημα της έμφυλης ισότητας και της ισότητας των ευκαιριών δεν αποτελεί αποκλειστική ευθύνη της Ε.Ε. και των οργάνων της, καθώς και των εθνικών κυβερνήσεων. Αποτελεί ευθύνη των πολιτών, όλων μας δηλαδή, της ίδιας της ευρωπαϊκής κοινωνίας, της κοινωνίας των πολιτικών ιδεών, των κοινωνικών και παραγωγικών φορέων, των κινήσεων, των κινημάτων. Για τον λόγο αυτό και στις μεθαυριανές ευρωεκλογές, επιλέγουμε, στηρίζουμε, ψηφίζουμε τα κόμματα εκείνα που στην ατζέντα τους θέτουν σε προτεραιότητα τα ζητήματα αυτά. Για τη Νέα Αριστερά το θέμα είναι ταυτοτικό!
(Η Ζωή Ακριβούλη είναι υποψήφια για την Ευρωβουλή με τη Νέα Αριστερά.)
