Με τις τιμές του φυσικού αερίου να παραμένουν πάνω από τα 70 ευρώ/MWh και τη χονδρική ηλεκτρικής ενέργειας να κινείται και πάλι σε υψηλά επίπεδα σε ολόκληρη την Ευρώπη, η ανησυχία για το ενεργειακό κόστος του χειμώνα επιστρέφει στο προσκήνιο. Οι προειδοποιήσεις από την αγορά εντείνονται, με τον επικεφαλής της METLEN Ευάγγελο Μυτιληναίο να μιλά για τον κίνδυνο ενός ιδιαίτερα δύσκολου χειμώνα εάν δεν αποκλιμακωθούν οι γεωπολιτικές εντάσεις. Παρ’ όλα αυτά, τόσο η Αθήνα όσο και οι Βρυξέλλες δεν δείχνουν, τουλάχιστον προς το παρόν, διάθεση για άμεσες παρεμβάσεις, με την κυβέρνηση να στρέφει το βάρος σε μέτρα μεσομακροπρόθεσμης απόδοσης και την Κομισιόν να εκτιμά ότι η Ευρώπη παραμένει επαρκώς προετοιμασμένη.
Σήμερα το μεσημέρι η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναμένεται να εξειδικεύσει τα μέτρα που προανήγγειλε ο πρωθυπουργός από τη Θεσσαλονίκη για μείωση του κόστους της ενέργειας κατά 30% την επόμενη τριετία.
Ωστόσο όλα δείχνουν ότι θα πρόκειται για μέτρα μακροπρόθεσμης απόδοσης όπως η εγκατάσταση νέων ΑΠΕ, η προώθηση των διασυνδέσεων και οι επιδοτήσεις για την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας. Πρόκειται για παρεμβάσεις που έχουν ενδιαφέρον σε ότι αφορά τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό της αγοράς, αλλά δεν έχουν άμεση απόδοση και αυτό που ενδιαφέρει τους πολίτες είναι τι θα γίνει με την τιμή του ρεύματος τους επόμενους χειμερινούς μήνες.
Η μεγαλύτερη πηγή αβεβαιότητας ενόψει του χειμώνα
Η μεγαλύτερη πηγή αβεβαιότητας ενόψει του χειμώνα παραμένει το φυσικό αέριο, με τις τιμές να έχουν πλέον εγκατασταθεί πάνω από τα 70 ευρώ/MWh και χθες να κλείνουν στα 73 ευρώ/MWh. Η άνοδος επαναφέρει στην αγορά μνήμες της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης, χωρίς ωστόσο, τουλάχιστον μέχρι στιγμής, οι Βρυξέλλες να συμμερίζονται τις πιο απαισιόδοξες εκτιμήσεις. Σε αυτές ανήκει η προειδοποίηση του επικεφαλής της METLEN Ευάγγελου Μυτιληναίου, ο οποίος συνέδεσε την πορεία της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς τους επόμενους μήνες με τις γεωπολιτικές εξελίξεις σε Μέση Ανατολή και Ουκρανία. «Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι, αν δεν συμβεί κάτι, είτε στον Περσικό Κόλπο είτε στην Ουκρανία, η Ευρώπη οδεύει προς έναν ιδιαίτερα δύσκολο χειμώνα», ανέφερε χαρακτηριστικά. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί, σύμφωνα με τον ίδιο, η κατάσταση στην αγορά LNG, η οποία αρχίζει να παραπέμπει στις συνθήκες που είχαν διαμορφωθεί στα τέλη του 2022 και στις αρχές του 2023. Η πίεση στο φυσικό αέριο περνά ήδη στις ευρωπαϊκές αγορές ηλεκτρισμού, όπου οι τιμές παρουσιάζουν έντονες διακυμάνσεις και σε αρκετές περιπτώσεις επιστρέφουν σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Στην Ελλάδα, μετά την τριήμερη υποχώρηση των τιμών στην Αγορά Επόμενης Ημέρας από τις 4 έως τις 6 Σεπτεμβρίου, η χονδρική πήρε και πάλι την ανηφόρα το τελευταίο διήμερο και σήμερα διαμορφώνεται στα 145,93 ευρώ/MWh. Και αυτό παρά το γεγονός ότι οι ΑΠΕ καλύπτουν το 57,48% του μείγματος ηλεκτροπαραγωγής.
Η διαφοροποίηση των πηγών προμήθειας, η σημαντικά μεγαλύτερη δυνατότητα εισαγωγής LNG και η υποχώρηση της κατανάλωσης φυσικού αερίου αποτελούν τα βασικά «μαξιλάρια» πάνω στα οποία στηρίζεται αυτή η εκτίμηση. Η Κομισιόν εμφανίζεται μάλιστα περισσότερο ελαστική ως προς τον στόχο πλήρωσης των υπόγειων αποθηκών στο 90% έως την 1η Νοεμβρίου.
Το μήνυμα μετά τη συνεδρίαση του GCG ήταν σαφές: «Με βάση τις ιστορικές προβολές η ΕΕ βρίσκεται σε τροχιά επίτευξης επαρκούς επιπέδου προετοιμασίας ενόψει του χειμώνα και, υπό τις παρούσες συνθήκες, η Επιτροπή δεν θεωρεί αναγκαία κάποια παρέμβαση». Η αισιοδοξία αυτή, πάντως, συνυπάρχει με επίπεδα αποθήκευσης αρκετά χαμηλότερα από τον παλαιό στόχο του 90%. Στις 5 Σεπτεμβρίου οι υπόγειες αποθήκες φυσικού αερίου της ΕΕ βρίσκονταν στο 66,6% της δυναμικότητάς τους, ενώ η πληρότητα των εγκαταστάσεων LNG ανερχόταν στο 47,4%. Στην Ελλάδα, τα τερματικά LNG βρίσκονταν στο 65,5%.
