Όπως αναφέρει η εφημερίδα «Τα Νέα», πρόκειται για δράσεις που θα κλιμακώνονται όσο περνούν οι μήνες και από την ερχόμενη Πρωτοχρονιά θα λάβουν πρωτοφανείς διαστάσεις, καθώς πέφτει το τελευταίο οχυρό έναντι των πλειστηριασμών με την εκπνοή της προθεσμίας υποβολής αιτήσεων για την προστασία της πρώτης κατοικίας, ενώ άμεσα ξεκινάει ο έλεγχος όλων των παλαιών υποθέσεων του Νόμου Κατσέλη που δεν έχουν ακόμη εκδικαστεί.
Οπως επισημαίνει χαρακτηριστικά τραπεζική πηγή, «οι μηχανές μας δουλεύουν στο φουλ. Ηδη αποστέλλονται εξώδικα και έχει ξεκινήσει η προεργασία για χιλιάδες καταγγελίες συμβάσεων. Αυτό σημαίνει ότι στις αρχές του 2020 ο αριθμός των ακινήτων όλων των ειδών, αξίας ακόμη και χαμηλότερης των 30.000 ευρώ, που θα ανέβουν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα πλειστηριασμών θα ξεπεράσει κάθε προηγούμενο».
Σύμφωνα με την ίδια πηγή, «μέσα στα επόμενα δύο χρόνια θα πρέπει να γίνουν όσα δεν έγιναν σε σχεδόν πενταπλάσιο χρονικό διάστημα μετά το ξέσπασμα της κρίσης. Εάν αποτύχουμε και τώρα, οι εξελίξεις θα είναι ραγδαίες. Δυστυχώς, ο χρόνος έχει τελειώσει και κάθε καθυστέρηση από εδώ και στο εξής μπορεί να ενεργοποιήσει αλυσιδωτές αντιδράσεις, οδηγώντας ακόμη και σε μια νέα αναγκαστική ανακεφαλαιοποίηση».
Προσθέτει δε πως «με δεδομένο ότι όλες οι τιτλοποιήσεις από εδώ και στο εξής θα φέρουν την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου μέσω του σχεδίου “Ηρακλής”, όσο δεν λαμβάνονται δραστικά μέτρα για την ανάκτηση των οφειλομένων, τόσο θα αυξάνεται ο κίνδυνος χρήσης των κρατικών ενεχύρων σε βάρος του έλληνα φορολογουμένου, με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει για τα δημοσιονομικά μεγέθη και για το κλίμα στην οικονομία».
Η πρώτη κατοικία
Αναμφίβολα, από την ερχόμενη χρονιά στο στόχαστρο θα μπει και η πρώτη κατοικία. Σύμφωνα με γενικό διευθυντή συστημικού ομίλου, «το πενιχρό ενδιαφέρον των δανειοληπτών για ένταξη στο πολύ ευνοϊκό καθεστώς ρύθμισης δανείων με ενέχυρο σπίτια δείχνει πως ακόμη δεν έχει σταλεί με σαφήνεια το μήνυμα στους οφειλέτες ότι τα ψέματα τελείωσαν και πως θα χάσουν την περιουσία τους».
Προσθέτει βέβαια ότι στόχο των τραπεζών δεν αποτελεί η μαζική ρευστοποίηση χιλιάδων ακινήτων. «Κάτι τέτοιο, εκτός του ότι είναι αδύνατο λόγω του μικρού ακόμη βάθους στην κτηματαγορά, θα προκαλέσει πίεση στις τιμές των ακινήτων, επιβαρύνοντας τους ισολογισμούς μας. Ωστόσο, εύκολες λύσεις στην παρούσα φάση δεν υπάρχουν. Είτε οι δανειολήπτες, έστω και στο παρά πέντε, θα συνεργαστούν για να ρυθμιστεί με δίκαιο και για τις δύο πλευρές τρόπο η οφειλή τους ή θα δουν το σπίτι τους να βγαίνει σε πλειστηριασμό» σημειώνει η ίδια πηγή.
Αναγνωρίζει πάντως τον αυξημένο κίνδυνο κοινωνικών εντάσεων, όπως συνέβη στην Ισπανία πριν από μερικά χρόνια λόγω των μαζικών εξώσεων, και ευελπιστεί πως τελικώς ένας μεγάλος αριθμός δανειοληπτών θα δεχθεί τους προτεινόμενους διακανονισμούς. Πρόκειται για ένα ζήτημα που προβληματίζει και την κυβέρνηση, σε μια περίοδο που οι σχέσεις της με τις τράπεζες δεν είναι και οι καλύτερες δυνατές. Δηλωτική του κλίματος έντασης μεταξύ του Μεγάρου Μαξίμου και των τραπεζικών διοικήσεων είναι η εν εξελίξει αντιπαράθεση για το θέμα των προμηθειών (αναλυτικό ρεπορτάζ στο ένθετο «Ανάπτυξη»).
Οι τραπεζίτες ανησυχούν για το ενδεχόμενο λήψης μέτρων προς την κατεύθυνση μείωσης του ρυθμού αύξησης των πλειστηριασμών. «Πρόκειται για καταστροφικό σενάριο, που μπορεί να εκτροχιάσει το χρονοδιάγραμμα αποκλιμάκωσης των “κόκκινων” δανείων που έχει συμφωνηθεί με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα» υποστηρίζει έμπειρο στέλεχος.
Δεν περπατά η ρύθμιση
«Δεν είναι τυχαίο πως ζητήσαμε από την κυβέρνηση τη διεύρυνση των κριτηρίων ένταξης στο νέο πλαίσιο για την πρώτη κατοικία ώστε να ρυθμιστούν με ευνοϊκό τρόπο όσο το δυνατόν περισσότερα δάνεια. Το τρέχον καθεστώς δεν λειτουργεί, όπως προκύπτει από την πορεία των αιτήσεων, οι οποίες απέχουν παρασάγγας από τις αρχικές προβλέψεις για 100.000 ή 150.000 δάνεια. Εάν δεν αλλάξει κάτι δραματικά το επόμενο δίμηνο, οι οφειλέτες που τελικά θα ενταχθούν στο καθεστώς είναι πιθανό να μην ξεπεράσουν ούτε το 10% αυτών των εκτιμήσεων, με κίνδυνο να αρχίσουν να βγαίνουν στο σφυρί χιλιάδες σπίτια από τον ερχόμενο Ιανουάριο».
Ανάλογα μικρό είναι το ενδιαφέρον των οφειλετών και κατά τις πρώτες πωλήσεις ανεξασφάλιστων δανείων σε funds. Πριν από κάθε συναλλαγή οι τράπεζες πρότειναν «κουρέματα» ακόμη και της τάξης του 95%, ωστόσο η αποδοχή των διακανονισμών δεν ξεπέρασε το 5%. Σύμφωνα με τραπεζικούς κύκλους, βασική αιτία της απόρριψης των προτάσεων αυτών αποτελεί η στρέβλωση της συναλλακτικής κουλτούρας και η αίσθηση ότι οι κακοπληρωτές θα μένουν για πάντα στο απυρόβλητο. Προσθέτουν ωστόσο πως «έφτασε το πλήρωμα του χρόνου και ο καθένας θα έλθει αντιμέτωπος με τις επιπτώσεις των αποφάσεών του. Τα funds που απέκτησαν τα χρέη θα επιχειρήσουν να ανακτήσουν ακόμη και το σύνολο των οφειλών».
Kαταγγελίες
Τραπεζική πηγή υποστηρίζει ότι «οι χιλιάδες δανειολήπτες που κρύβονται από τις τράπεζες για 10 ή 15 χρόνια δεν υπάρχει περίπτωση να γίνουν συνεργάσιμοι εάν παραμείνουμε χαλαροί στην αντιμετώπισή τους. Ως εκ τούτου οι αθρόες καταγγελίες δανείων αποτελούν το τελευταίο μας όπλο». Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι το 20%-25% των πλειστηριασμών αναστέλλεται λίγο πριν από τη διεξαγωγή τους, καθώς οι δανειολήπτες ύστερα από πολυετές κρυφτό εμφανίζονται και είναι διατεθειμένοι να καταβάλουν το 5%-10% της οφειλής, κατ’ απαίτηση του πιστωτή, για να ξεκινήσουν συζητήσεις για ρύθμιση των χρεών τους.
