Με πρωτοβουλία της Ρωσίας, το Συμβούλιο Ασφαλείας συζήτησε σήμερα το απόγευμα, κεκλεισμένων των θυρών, τους ισχυρισμούς της Μόσχας για κατασκευής βρώμικης βόμβας από την Ουκρανία, ισχυρισμοί που έχουν ήδη απορριφθεί από το Κίεβο και τη Δύση.
«Πιστεύουμε ότι είναι ένας πολύ σοβαρός κίνδυνος, μια σοβαρή απειλή», είπε με την ολοκλήρωση της συζήτησης ο αναπληρωτής πρεσβευτής της Ρωσίας στον ΟΗΕ Ντμίτρι Πολιάνσκι.
«Η Ουκρανία έχει τις δυνατότητες, έχει το κίνητρο να το κάνει, επειδή το καθεστώς του (Βολοντίμιρ) Ζελένσκι θέλει να αποφύγει την ήττα και να εμπλέξει το ΝΑΤΟ σε μια απευθείας αντιπαράθεση με τη Ρωσία», πρόσθεσε, υποδεικνύοντας δύο υποδομές που, όπως λέει η Μόσχα, μπορούν να κατασκευάσουν αυτές τις «όχι πολύπλοκες» βόμβες στην Ουκρανία.
«Ούτε είδαμε, ούτε ακούσαμε νέες αποδείξεις» σχολίασε από την πλευρά του ο αναπληρωτής πρεσβευτής της Βρετανίας Τζέιμς Καριούκι, καταγγέλλοντας την «παραπληροφόρηση» εκ μέρους της Ρωσίας.
«Είναι χάσιμο χρόνου, είναι ξεκάθαρη ρωσική παραπληροφόρηση, του είδους που έχουμε δει πολλές φορές στο παρελθόν και πρέπει να σταματήσει», συνέχισε. «Η Ουκρανία δεν έχει τίποτα να κρύψει, οι επιθεωρητές του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ) είναι καθ’ οδόν», πρόσθεσε.
Κατόπιν αιτήματος του Κιέβου, ο ΙΑΕΑ ανακοίνωσε την Δευτέρα ότι επιθεωρητές του θα επισκεφθούν εντός των επόμενων ημερών τις δύο υποδομές.
«Αμφιβάλλω ότι είναι δυνατόν να είμαστε σίγουροι 100% ότι δεν υπάρχουν τέτοιες δραστηριότητες, ακόμη και μετά την επίσκεψη αυτή», σχολίασε ο Πολιάνσκι, επιμένοντας ότι είναι «πολύ δύσκολο να εντοπιστούν δραστηριότητες που έχουν ως στόχο την κατασκευή βρόμικης βόμβας».
Το Συμβούλιο Ασφαλείας θα συνεδριάσει άλλες δύο φορές αυτήν την εβδομάδα κατόπιν αιτήματος της Μόσχας:
Αύριο, για να εξηγήσει η Ρωσία για ποιον λόγο αρνείται την έρευνα του ΟΗΕ για τα ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη που, όπως λέει η Δύση, της πουλάει η Τεχεράνη και χρησιμοποιούνται στον πόλεμο στην Ουκρανία. Η επόμενη, την Πέμπτη, αφορά τις κατηγορίες της Μόσχας για ύπαρξη βιολογικών όπλων στην Ουκρανία.
Είναι μια βρώμικη βόμβα πυρηνικό όπλο; - Η ανάλυση του CNN
Οχι. Η έκρηξη από μια βρώμικη βόμβα δημιουργείται από συμβατικά εκρηκτικά, ενώ η έκρηξη από ένα πυρηνικό όπλο δημιουργείται από μια πυρηνική αντίδραση, όπως οι ατομικές βόμβες που έριξαν οι ΗΠΑ στην Ιαπωνία στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
«Μια πυρηνική βόμβα δημιουργεί μια έκρηξη που είναι χιλιάδες έως εκατομμύρια φορές πιο ισχυρή από οποιοδήποτε συμβατικό εκρηκτικό που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σε μια βρώμικη βόμβα», σύμφωνα με ένα ενημερωτικό δελτίο από το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ (DHS).
Η έκρηξη από ένα πυρηνικό όπλο μπορεί να ισοπεδώσει ολόκληρες πόλεις. Για παράδειγμα, η ατομική βόμβα που έπεσε στο Ναγκασάκι το 1945 εξαφάνισε 2,6 τετραγωνικά μίλια (6,2 τετραγωνικά χιλιόμετρα) της πόλης, σύμφωνα με το ICAN, τη Διεθνή Εκστρατεία για την Κατάργηση των Πυρηνικών Όπλων. Τα συμβατικά εκρηκτικά σε μια βρώμικη βόμβα μπορούν μόνο να ισοπεδώσουν ή να καταστρέψουν μερικά κτίρια.
Εν τω μεταξύ, το σύννεφο μανιταριών από μια πυρηνική έκρηξη θα μπορούσε να καλύψει δεκάδες έως εκατοντάδες τετραγωνικά μίλια, διασπείροντας λεπτά σωματίδια ραδιενεργού υλικού σε αυτήν την περιοχή, λέει το DHS.
Το μεγαλύτερο μέρος του ραδιενεργού υλικού από μια βρώμικη βόμβα θα εξαπλωθεί σε μερικά τετράγωνα της πόλης ή μερικά τετραγωνικά μίλια, σύμφωνα με το DHS.
Πώς λειτουργεί
Σύμφωνα και με ανάλυση του Guardian, τεχνικά γνωστές ως συσκευές ραδιολογικής διασποράς, οι «βρόμικες βόμβες» είναι σχετικά πρωτόγονα, ανακριβή όπλα. Η κατασκευή τους είναι πολύ ευκολότερη και φθηνότερη από μια πυρηνική συσκευή και επίσης πολύ λιγότερο επικίνδυνη.
Για τις «βρόμικες βόμβες» χρησιμοποιούν συμβατικά εκρηκτικά, όπως δυναμίτη, που τοποθετούνται δίπλα σε ραδιενεργό υλικό, το οποίο στη συνέχεια εκσφενδονίζεται προς τα έξω από τη δύναμη της έκρηξης. Η ποσότητα του ραδιενεργού υλικού που διασκορπίζεται, αν και επικίνδυνη, δεν είναι απαραίτητα θανατηφόρα.
Το υλικό που χρησιμοποιήθηκε στη βόμβα θα μπορούσε να προέρχεται από ραδιενεργές πηγές που χρησιμοποιούνται στην ιατρική και τη βιομηχανία ή από ερευνητικές εγκαταστάσεις.
«Μια βρόμικη βόμβα είναι πραγματικά εύκολο να κατασκευαστεί», λέει ο Σκοτ Ρέκερ, αντιπρόεδρος του προγράμματος ασφάλειας πυρηνικών υλικών στην Πρωτοβουλία για την Πυρηνική Απειλή, μια μη κερδοσκοπική οργάνωση με έδρα την Ουάσιγκτον. «Είναι μια ακατέργαστη συσκευή», σημειώνει.
Τι ζημιά μπορεί να προκαλέσει
Ο αριθμός των θυμάτων και η έκταση των ζημιών από μια «βρώμικη βόμβα» εξαρτάται από πολλές μεταβλητές.
Ένας βασικός παράγοντας είναι η ποσότητα και ο τύπος των συμβατικών εκρηκτικών που χρησιμοποιούνται, τα οποία καθορίζουν το μέγεθος της έκρηξης.
Η ποσότητα και το είδος των ραδιενεργών υλικών που απελευθερώνονται είναι άλλοι παράγοντες, όπως και οι καιρικές συνθήκες – ιδιαίτερα ο άνεμος – κατά τη στιγμή της έκρηξης. Μια δυνητικά ευρεία περιοχή θα μπορούσε να μολυνθεί.
Οι περισσότερες «βρόμικες βόμβες» δεν εκλύουν αρκετή ραδιενέργεια ώστε να προκαλέσουν θάνατο ή ακόμη και σοβαρή ασθένεια.
Τα χαμηλά επίπεδα έκθεσης σε ακτινοβολία συνήθως δεν προκαλούν συμπτώματα. Οι άνθρωποι μπορεί να μην γνωρίζουν αν έχουν εκτεθεί επειδή η ακτινοβολία δεν μπορεί να φανεί, να οσμιστεί ή να τη γευτεί κανείς.
