Οι ΗΠΑ διαβεβαίωσαν την Πέμπτη, ότι ο αγωγός φυσικού αερίου Nord Stream 2 δεν θα τεθεί σε λειτουργία στην περίπτωση ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία και κάλεσαν τη Ρωσία «να επανέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων» παρά την πρώτη ως επί το πλείστον ψυχρή αντίδρασή της στην απόρριψη από τις ΗΠΑ των βασικών της αξιώσεων.
Η τύχη αυτού του επίμαχου γερμανορωσικού αγωγού, τον οποίο η Ουάσινγκτον δεν ήθελε ποτέ, αλλά ο οποίος έχει πλέον ολοκληρωθεί με τις ευλογίες του Βερολίνου, θα βρεθεί σίγουρα στο επίκεντρο της προσεχούς επίσκεψης του Γερμανού καγκελαρίου Όλαφ Σολτς στον Λευκό Οίκο στις 7 Φεβρουαρίου για να συναντήσει τον Αμερικανό πρόεδρο Τζο Μπάιντεν.
Κατηγορούμενη για συστολή και αναβλητικότητα, η γερμανική κυβέρνηση προσπάθησε να ξεκαθαρίσει τη θέση της. Οι «ισχυρές κυρώσεις» που προετοιμάζονται από τους Δυτικούς στην περίπτωση ρωσικής επίθεσης στην Ουκρανία περιλαμβάνουν επίσης τον Nord Stream 2, ο οποίος εξακολουθεί να αναμένει την ενεργοποίησή του, δήλωσε η υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Αναλένα Μπέρμποκ.
Στηριζόμενη σε αυτές τις δηλώσεις και σε «συνομιλίες» με τη Γερμανία, η αμερικανική κυβέρνηση φάνηκε ακόμη πιο κατηγορηματική.
«Θέλω να είμαι σαφής μαζί σας σήμερα: εάν η Ρωσία εισβάλει στην Ουκρανία, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, ο Nord Stream 2 δεν θα προχωρήσει», προειδοποίησε η υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Βικτόρια Νούλαντ.
Οι ΗΠΑ ζήτησαν τη σύγκληση τη Δευτέρα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ λόγω της «σαφούς απειλής» που αντιπροσωπεύει «για την διεθνή ειρήνη και ασφάλεια» η συγκέντρωση ρωσικών στρατευμάτων στα σύνορα με την Ουκρανία.
Η πιθανότητα εισβολής
Ο Αμερικανός πρόεδρος μίλησε τηλεφωνικώς με τον Ουκρανό ομόλογό του Βολοντίμιρ Ζελένσκι και του επαναβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ θα απαντήσουν «με αποφασιστικότητα» στην περίπτωση ρωσικής εισβολής, ενώ οι δύο ηγέτες συζήτησαν επίσης την πιθανότητα αυξημένης οικονομικής βοήθειας, σύμφωνα με ανακοίνωση της αμερικανικής κυβέρνησης.
Ο Μπάιντεν αναφέρθηκε επίσης στην «σαφή πιθανότητα ότι οι Ρώσοι θα μπορούσαν να εισβάλουν στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο», ημερομηνία που έχουν ήδη αναφέρει οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, διευκρίνισε στο Twitter η εκπρόσωπος του αμερικανικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας.
Οι Δυτικοί συνεχίζουν ως εκ τούτου να ασκούν πιέσεις στη Ρωσία, η οποία φάνηκε τουλάχιστον επιφυλακτική την επομένη της λήψης των γραπτών απαντήσεων των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ στα αιτήματά της για να υπάρξει έξοδος από το σημερινό αδιέξοδο.
«Η μπάλα βρίσκεται στο δικό τους γήπεδο. Ελπίζουμε ότι η Μόσχα θα μελετήσει αυτό που τους προτείνουμε και θα επανέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων», σημείωσε η υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Βικτόρια Νούλαντ, επαναλαμβάνοντας ότι στην περίπτωση «απόρριψης» αυτής της «προσφοράς διαλόγου», οι κυρώσεις θα είναι «πολύ επώδυνες».
Περίπου 100.000 Ρώσοι στρατιωτικοί στρατοπεδεύουν στα σύνορα με την Ουκρανία μαζί με τα θωρακισμένα τους από τα τέλη του 2021.
Τι απαντά η Ρωσία
Η Ρωσία αρνείται ότι σχεδιάζει οποιαδήποτε εισβολή, αλλά κρίνει ότι απειλείται από την διεύρυνση του ΝΑΤΟ εδώ και 20 χρόνια, όπως και από την υποστήριξη των Δυτικών στην γειτονική της Ουκρανία.
Η Μόσχα ζήτησε να δοθεί επισήμως τέλος στη διεύρυνση της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας, κυρίως προς την Ουκρανία, και μια επιστροφή της ανάπτυξης δυτικών στρατιωτικών δυνάμεων στα σύνορα του 1997.
Οι ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ απέρριψαν επισήμως την Τετάρτη τις βασικές αυτές αξιώσεις της Μόσχας, ανοίγοντας ξανά την πόρτα σε διαπραγματεύσεις για αμοιβαία όρια στην ανάπτυξη πυραύλων μικρού και μεσαίου βεληνεκούς των δύο αντίπαλων πυρηνικών δυνάμεων στην Ευρώπη, όπως και στις στρατιωτικές ασκήσεις κοντά στο αντίπαλο στρατόπεδο.
«Δεν μπορούμε να πούμε ότι οι απόψεις μας ελήφθησαν υπόψη», δήλωσε χθες εκφράζοντας τη λύπη του ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ.
Ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ διαπίστωσε επίσης την απουσία «θετικής απάντησης» στην κύρια διεκδίκηση του Κρεμλίνου.
Ωστόσο δεν έκλεισε την πόρτα στον διάλογο, σημειώνοντας ότι μπορούν «να ελπίζουν στην έναρξη μιας σοβαρής συζήτησης σε δευτερεύοντα ζητήματα».
Εχθές, Παρασκευή, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ δήλωσε πως η Μόσχα δε θέλει πόλεμο με την Ουκρανία και μίλησε θετικά για τις προτάσεις ασφαλείας που έλαβε από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Οι αμερικανικές προτάσεις είναι καλύτερες από τις προτάσεις που διατυπώθηκαν από το ΝΑΤΟ, σημείωσε ο Λαβρόφ, ο οποίος πρόσθεσε πως περιμένει ότι θα συναντηθεί με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Άντονι Μπλίνκεν μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες.
Ο Λαβρόφ επισήμανε επίσης πως ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν θα αποφασίσει πώς θα απαντηθούν οι προτάσεις.
Φιάλες αίματος συγκεντρώνουν οι ρωσικές δυνάμεις στα σύνορα με την Ουκρανία
Η συσσώρευση στρατιωτικών δυνάμεων της Ρωσίας κοντά στα σύνορα με την Ουκρανία έχει λάβει νέες διαστάσεις, περιλαμβάνοντας πλέον φιάλες αίματος και ιατρικό εξοπλισμό για τη φροντίδα τραυματιών, σε άλλη μία ένδειξη της στρατιωτικής ετοιμότητας της Μόσχας, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του πρακτορείου Reuters που επικαλείται τρεις αμερικανούς αξιωματούχους.
Εν ενεργεία και πρώην αξιωματούχοι των ΗΠΑ επισημαίνουν ότι συγκεκριμένες ενδείξεις -- όπως οι προμήθειες αίματος -- είναι κρίσιμες για να κριθεί εάν η Μόσχα θα ήταν έτοιμη να πραγματοποιήσει μία εισβολή, εφόσον ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αποφάσιζε να δώσει τέτοια εντολή.
Η αποκάλυψη που έκαναν αμερικανοί αξιωματούχοι -- χωρίς να κατονομάζονται -- για τις φιάλες αίματος, εντείνουν την ανησυχία από τις προειδοποιήσεις των ΗΠΑ ότι η Ρωσία μπορεί να προετοιμάζεται για μία νέα εισβολή στην Ουκρανία, έχοντας συγκεντρώσει περισσότερους από 100.000 στρατιώτες στα σύνορα των δύο χωρών.
Υπενθυμίζεται ότι ο πρόεδρος Τζο Μπάιντεν προέβλεψε ότι μία ρωσική επίθεση είναι πιθανή, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Άντονι Μπλίνκεν εκτίμησε πως η Ρωσία θα μπορούσε να εξαπολύσει μία νέα επίθεση κατά της Ουκρανίας «σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα».
Το αμερικανικό Πεντάγωνο έχει επισημάνει πως η συγκέντρωση ιατρικού εξοπλισμού γίνεται στο πλαίσιο της ανάπτυξης στρατιωτικών δυνάμεων της Ρωσίας στη μεθόριο. Ωστόσο, η αποκάλυψη για τις φιάλες αίματος προσθέτει ακόμη περισσότερες λεπτομέρειες που, σύμφωνα με τους αναλυτές, είναι απολύτως ενδεικτικές του επιπέδου της στρατιωτικής ετοιμότητας της Ρωσίας.
«Δεν είναι απολύτως σίγουρο ότι θα υπάρξει μία νέα επίθεση, αλλά δεν θα εξαπέλυε κανείς επίθεση, χωρίς αυτά (σ.σ. τα αποθέματα αίματος)», σχολίασε ο Μπεν Χότζες, αντιστράτηγος ε.α. που πλέον είναι αναλυτής στο Κέντρο για την Ανάλυση της Ευρωπαϊκής Πολιτικής.
Το υπουργείο Άμυνας της Ρωσίας απέφυγε να σχολιάσει το δημοσίευμα του Reuters.
Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου αρκέστηκε να υπενθυμίσει τις κατ’ επανάληψη προειδοποιήσεις της Ουάσινγκτον για την στρατιωτική ετοιμότητα των ρωσικών δυνάμεων κοντά στα σύνορα με την Ουκρανία. Από την πλευρά του το αμερικανικό Πεντάγωνο αρνήθηκε να σχολιάσει τις πληροφορίες.
Οι τρεις αμερικανοί αξιωματούχοι που έκαναν την αποκάλυψη για τη συγκέντρωση φιαλών αίματος, αρνήθηκαν να διευκρινίσουν πότε ακριβώς έγινε αντιληπτή η μεταφορά τους κοντά στα σύνορα Ρωσίας-Ουκρανίας. Ωστόσο, δύο από αυτούς ανέφεραν πως έγινε μέσα στις τελευταίες εβδομάδες.
Ρώσοι αξιωματούχοι έχουν επανειλημμένα διαψεύσει ότι σχεδιάζεται εισβολή. Όμως η Μόσχα διαμηνύει ότι αισθάνεται πως απειλείται από την ενίσχυση των δεσμών του Κιέβου με τη Δύση. Πριν από οκτώ χρόνια κατέλαβε την Κριμαία και στήριξε τους αυτονομιστές που πήραν τον έλεγχο μεγάλων τμημάτων της ανατολικής Ουκρανίας.
Οι εγγυήσεις ασφαλείας, που ζητεί η Ρωσία και διατυπώθηκαν τον Δεκέμβριο, περιλαμβάνουν τον τερματισμό της περαιτέρω διεύρυνσης του ΝΑΤΟ, τον αποκλεισμό της Ουκρανίας από μελλοντική ένταξη στη Συμμαχία και την απόσυρση των δυνάμεων και των οπλικών συστημάτων του ΝΑΤΟ από χώρες της ανατολικής Ευρώπης που εντάχθηκαν στη Συμμαχία μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε σήμερα πως οι Ηνωμένες Πολιτείες και το ΝΑΤΟ δεν ανταποκρίθηκαν στις βασικές εγγυήσεις ασφαλείας που έχει ζητήσει η Ρωσία, σε αυτήν την αντιπαράθεση με την Ουκρανία, αλλά υπογράμμισε ότι η Μόσχα είναι έτοιμη να συνεχίσει τον διάλογο.
Ο Τζο Μπάιντεν έχει δηλώσει πως δεν πρόκειται να στείλει αμερικανικά ή συμμαχικά στρατεύματα να πολεμήσουν τους Ρώσους στην Ουκρανία, αλλά είπε στον ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σε τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν την Πέμπτη, ότι η Ουάσινγκτον και οι σύμμαχοί της είναι έτοιμοι να αντιδράσουν αποφασιστικά εάν η Ρωσία εισβάλει στη χώρα του.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους έχουν προειδοποιήσει ότι η Ρωσία θα βρεθεί αντιμέτωπη με σκληρές οικονομικές κυρώσεις εάν επιτεθεί στην Ουκρανία. Οι χώρες της Δύσης έχουν ήδη επιβάλει οικονομικές κυρώσεις από την εποχή που η Ρωσία κατέλαβε και στη συνέχεια προσάρτησε τη χερσόνησο της Κριμαίας το 2014.
Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί πως οι κυρώσεις αυτές είχαν περιορισμένο αντίκτυπο στην πολιτική της Ρωσίας, με τη Μόσχα (που είναι ο κύριος ενεργειακός προμηθευτής της Ευρώπης) να εκτιμά ότι η Δύση θα αποφύγει ενέργειες τόσο σοβαρές που θα επηρέαζαν τις εξαγωγές φυσικού αερίου.
