Ταυτόχρονα, με την έμφαση που δίνεται στα Ιωάννινα και την Ήπειρο αναδεικνύεται το κοινωνικο- οικονομικό πλαίσιο στο οποίο αναπτύχθηκαν τα τοπικά εργαστήρια, καθώς και η ιδιαίτερη πολιτιστική ταυτότητα της περιοχής, που συνδέεται στενά με την αργυροτεχνία.
Ειδικότερα, το Μουσείο Αργυροτεχνίας αναπτύσσεται εντός του Κάστρου των Ιωαννίνων και πιο συγκεκριμένα στον δυτικό προμαχώνα της νοτιανατολικής ακρόπολης. Η μόνιμη έκθεση θα έχει ως κύριο στόχο να παρουσιάσει την τεχνολογία της αργυροτεχνίας μέσα από τη διαχρονική διάστασή της και να περιγράψει το πλέγμα εργαλειακού εξοπλισμού και τεχνικών.
Το Μουσείο Μαστίχας Χίου χωροθετείται στη νότια Χίο, στην περιοχή των Μαστιχοχωρίων. Η μόνιμη έκθεση θα πραγματεύεται τη μαστίχα Χίου ως μοναδικό προϊόν. Στοχεύει να αποτυπώσει την τεχνική της παραδοσιακής καλλιέργειας, να παρουσιάσει την ιστορία του προϊόντος, την εξέλιξη της προβιομηχανικής και βιομηχανικής τεχνολογίας για την παραγωγή, εκμετάλλευση και διάθεση της μαστίχας και να αναδείξει τις ποικίλες της χρήσεις.
Τα επτά θεματικά Μουσεία του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς υποδέχονται περισσότερους από εκατό χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο, ενώ ταυτόχρονα λειτουργούν και ως εκπαιδευτικά και πολιτιστικά κέντρα καθώς σε ετήσια βάση διοργανώνονται δεκάδες πολιτιστικές εκδηλώσεις και εκπαιδευτικές δράσεις για παιδιά και νέους.
Τα επτά μουσεία του ΠΙΟΠ που βρίσκονται ήδη σε λειτουργία είναι τα ακόλουθα:
- Μουσείο Περιβάλλοντος Στυμφαλίας: Το μουσείο στοχεύει στην περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση του κοινού και στη διάσωση της γνώσης για τα παραδοσιακά επαγγέλματα στη Στυμφαλία Κορινθίας. Αποτελεί μια σημαντική μονάδα για την καλλιέργεια της οικολογικής συνείδησης, καθώς και έναν ισχυρό πόλο έλξης πολιτιστικού τουρισμού στην ευρύτερη περιοχή.
- Μουσείο πλινθοκεραμοποιίας: Το μουσείο στοχεύει στην ανάδειξη της ιστορικής ταυτότητας του εργοστασίου Τσαλαπάτα και της εξέλιξης της πλινθοκεραμοποιίας στον ελληνικό και διεθνή χώρο, σε συνάρτηση με τη βιομηχανική ιστορία της πόλης του Βόλου.
- Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας Λέσβου: Το κοινοτικό ελαιοτριβείο στην Αγία Παρασκευή Λέσβου έχει συντηρηθεί και μετατραπεί σε μουσειακό χώρο. Στο κυρίως κτίριο αναδεικνύεται ο ιστορικός μηχανολογικός εξοπλισμός και παρουσιάζεται αναλυτικά η διαδικασία παραγωγής ελαιόλαδου.
- Μουσείο Μετάξης: Στο παραδοσιακό Αρχοντικό Κουρτίδη παρουσιάζονται η ιστορία του μεταξιού, τα στάδια εκτροφής των μεταξοσκωλήκων, η επεξεργασία του μεταξιού, καθώς και το ευρύτερο κοινωνικό και οικονομικό πλαίσιο της μεταξουργίας στην περιοχή.
- Υπαίθριο Μουσείο Υδροκίνησης: Είναι το πρώτο υπαίθριο μουσείο προβιομηχανικής τεχνολογίας στην Ελλάδα, βραβευμένο από την Europa Nostra. Πρόκειται για αναστηλωμένο συγκρότημα υδροκίνητων βιοτεχνικών εγκαταστάσεων στην περιοχή της Δημητσάνας, το οποίο περιλαμβάνει αλευρόμυλο, νεροτριβή, βυρσοδεψείο και μπαρουτόμυλο.
- Μουσείο Μαρμαροτεχνίας: Αποτελεί το πρώτο μουσείο τεχνολογίας μαρμάρου στην Ελλάδα. Στους χώρους του παρουσιάζονται οι παραδοσιακές τεχνικές, ο εργαλειακός εξοπλισμός των μαρμαροτεχνιτών, καθώς και το ευρύτερο πλαίσιο μέσα στο οποίο αναπτύχθηκαν τα τηνιακά εργαστήρια.
- Μουσείο Ελιάς και του Ελληνικού Λαδιού: Στο μουσείο, μοναδικό στο είδος του στην Ελλάδα, παρουσιάζονται οι ποικίλες οικονομικές, χρηστικές και συμβολικές όψεις της ελιάς και του λαδιού, από την αρχαιότητα έως σήμερα, καθώς και η τεχνολογία της ελαιοπαραγωγής, από την προϊστορική έως την προβιομηχανική περίοδο.
