Ξημερώματα της 17ης Ιουνίου 1972, στα κεντρικά γραφεία του Δημοκρατικού Κόμματος στην Ουάσινγκτον, που στεγάζονταν στο κτιριακό συγκρότημα Γουότεργκεϊτ, συλλαμβάνονται πέντε διαρρήκτες τη στιγμή που τοποθετούσαν κοριούς στις τηλεφωνικές γραμμές και φωτογράφιζαν έγγραφα. Οι συλληφθέντες, που επτά μήνες αργότερα θα καταδικαστούν από ομοσπονδιακό δικαστήριο, αποδείχτηκε τελικά ότι ενεργούσαν για λογαριασμό της Επιτροπής Επανεκλογής του Προέδρου Νίξον, στο πλαίσιο του προεκλογικού αγώνα για τις εκλογές του Νοεμβρίου της ίδιας χρονιάς.
Ο Νίξον θα επανεκλεγεί, όμως τρεις δημοσιογράφοι της εφημερίδας WashingtonPostθα συνεχίσουν την έρευνα για την υπόθεση χάρη στη βοήθεια ενός μυστικού πληροφοριοδότη και θα εξιχνιάσουν το σκάνδαλο, συνδέοντας ευθέως τη διάρρηξη με τον Πρόεδρο Νίξον. Υπό το βάρος των αποκαλύψεων για την ανάμειξή του στις υποκλοπές, τις παρακολουθήσεις και τη συκοφάντηση των πολιτικών του αντιπάλων, ο Νίξον θα παραιτηθεί τον Αύγουστο του 1974.
Στα 50 χρόνια που μεσολάβησαν από το Γουότεργκεϊτ, η τεχνολογία των παρακολουθήσεων έχει κάνει άλματα. Είναι κοινό μυστικό ότι υπάρχουν δεκάδες τεχνικές για την κατασκόπευση των ιδιωτικών επικοινωνιών, είτε με φτηνές συσκευές παρακολούθησης είτε με πανάκριβα λογισμικά κατασκοπείας, όπως το Ρredator. Ο Ισραηλινός ιδιοκτήτης της διαβόητης Intellexa και του κατασκοπευτικού λογισμικού Predator, Ταλ Ντίλιαν, ο οποίος καταδικάστηκε πριν από δύο εβδομάδες σε 126 χρόνια κάθειρξη, μιλώντας στην εκπομπή Mega Stories φωτογράφισε την Κυβέρνηση για τις παράνομες τηλεφωνικές παρακολουθήσεις. Όταν ρωτήθηκε ποιοι ήταν οι πραγματικοί πελάτες του στην Ελλάδα και αν συνεργάστηκε με κρατικές υπηρεσίες, ελληνικές αρχές, ιδιώτες ή οποιονδήποτε Έλληνα αξιωματούχο, είπε τα εξής εκπληκτικά:
«Λειτουργούμε αυστηρά σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς και διεθνείς κανονισμούς εξαγωγών, παρέχοντας τεχνολογία ΜΟΝΟ σε κυβερνήσεις και δημόσιες αρχές επιβολής του νόμου. Ουδέποτε έχουμε διεξαγάγει δραστηριότητες επιτήρησης, ούτε έχουμε λειτουργική πρόσβαση μετά την παράδοση των συστημάτων. Η ευθύνη για τη νόμιμη χρήση αυτών των τεχνολογιών βαρύνει τις αρχές που τις αποκτούν και τις λειτουργούν, ακριβώς όπως ορίζουν τα διεθνή πλαίσια πολιτικής, συμπεριλαμβανομένου του διακανονισμού Wassenaar για τον έλεγχο εξαγωγών συμβατικών όπλων και αγαθών και τεχνολογιών διπλής χρήσης, της επιτροπής PEGA του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της διαδικασίας Pall Mall».
Τι είπε εδώ εμμέσως ο καταδικασθείς ιδιοκτήτης του κατασκοπευτικού λογισμικού; Ότι το πούλησε στην Κυβέρνηση και στη συνέχεια δεν είχε καμία εμπλοκή με το ποιον παρακολουθούσαν, γιατί και με ποιο αποτέλεσμα. Αναμένουμε λοιπόν η ελληνική δικαιοσύνη να εξακριβώσει ποιους φωτογραφίζει ο ιδιοκτήτης του Predator ως αγοραστές και χρήστες του λογισμικού με το οποίο παρακολουθούνταν παράνομα το μισό υπουργικό συμβούλιο, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων, δημοσιογράφοι, επιχειρηματίες.
Ωστόσο οι αποκαλύψεις δεν τελειώνουν εδώ. Τα νέα στοιχεία των Reporters United για τις σχέσεις Δημητριάδη και Πιερρακάκη με τους καταδικασθέντες του Predator είναι συγκλονιστικά, ιδίως αν συνδυαστούν με όσα αποκαλύφθηκαν στη δίκη που καταδίκασε τους τέσσερις κατηγορούμενους για το παράνομο κατασκοπευτικό λογισμικό και με όσα είπε στο MEGA ο Ταλ Ντίλιαν, φωτογραφίζοντας την Κυβέρνηση.
Παρότι τα προηγούμενα μνημονεύτηκαν σε αρκετά μέσα ενημέρωσης, δεν φαίνεται να ιδρώνει το αφτί κανενός ούτε να μεταβάλλεται η δημοσκοπική εικόνα, καθώς μπήκαμε πλέον στον τελευταίο χρόνο πριν από τις εκλογές. Φαίνεται καθαρά ότι η κοινωνία είναι κουρασμένη, απογοητευμένη από τις διαψευσθείσες προσδοκίες, πιεσμένη από την ακρίβεια, φοβισμένη από τους πολέμους στη γειτονιά μας, δύσπιστη απέναντι στα αντιπολιτευόμενα κόμματα. Όλα αυτά δικαιολογούν όμως επαρκώς την απάθεια μπροστά στη λειτουργία ενός βαθέος κράτους, που παραβιάζει θεμελιώδη δικαιώματα και θεσμούς του δημοκρατικού κράτους δικαίου;
Ίσως η ελληνική κοινωνία να εκδηλώνει οξύτατα συμπτώματα μιθριδατισμού. Δεν θέλω να σκέφτομαι πού μπορεί να καταλήξει η υποτονική αντίδραση σε όσα συμβαίνουν, όμως πρόκειται εμφανώς για σημάδι παράδοσης στον κρατικό αυταρχισμό και παραίτησης μπροστά στην πορεία προς τη διάλυση της κοινωνικής συνοχής. Ποια μπορεί να είναι σήμερα υπό τις παρούσες συνθήκες η απάντηση; Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να συνεχίσουμε να συζητάμε για τις συνταγματικές εκτροπές και να στηρίζουμε την ερευνητική δημοσιογραφία ώστε να αντέξει στην πίεση, για να μην μένουν αδιανόητα εγκλήματα στο σκοτάδι.
(Ο Ξενοφών Κοντιάδης είναι συνταγματολόγος, Καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο)
